Trump tung đòn thuế quan mới: Tạm hoãn 90 ngày nhưng đánh mạnh hơn, dọa áp thuế 300% với nước không đầu tư vào Mỹ

Tổng thống Donald Trump vừa tung một đòn thuế quan kép khiến cả thế giới nín thở: một mặt tạm hoãn 90 ngày thuế đối ứng để mở cửa đàm phán, mặt khác dọa áp thuế lên tới 300% với bất kỳ doanh nghiệp ngoại nào không chịu xây nhà máy tại Mỹ. Đây chính là nghệ thuật "vừa đấm vừa xoa" trứ danh của ông Trump — và nó đang phát huy tác dụng.

Tạm hoãn 90 ngày: "Củ cà rốt" cho cả thế giới — trừ Trung Quốc

Trong một động thái khiến giới quan sát bất ngờ, Tổng thống Trump đã tuyên bố tạm hoãn toàn bộ thuế đối ứng trong 90 ngày, đưa mức thuế của hầu hết các nước về mức sàn chung 10%. Đây được xem là "củ cà rốt" mà ông Trump chìa ra để mời gọi các đối tác ngồi vào bàn đàm phán với Washington.

Nhưng có một ngoại lệ duy nhất, và cái tên đó là Trung Quốc. Không những không được hoãn, Bắc Kinh còn bị đánh thẳng tay hơn: mức thuế đối với hàng hóa Trung Quốc bị nâng từ 104% lên 125%, có hiệu lực ngay lập tức, sau khi nước này tuyên bố áp thuế trả đũa bổ sung nhằm vào Mỹ.

"Dựa trên sự thiếu tôn trọng mà Trung Quốc đã thể hiện với thị trường thế giới, tôi nâng mức thuế đánh vào Trung Quốc lên 125%, có hiệu lực ngay," ông Trump viết trên mạng xã hội. "Đến một lúc nào đó, hy vọng là trong tương lai gần, Trung Quốc sẽ nhận ra rằng những ngày bóc lột nước Mỹ và các nước khác đã không còn bền vững hay chấp nhận được nữa."

Trung Quốc: Đối thủ duy nhất bị "đánh hội đồng"

Việc Trung Quốc bị loại khỏi diện tạm hoãn không phải ngẫu nhiên. Trong mắt chính quyền Trump, Bắc Kinh là đối thủ thương mại "cứng đầu" nhất — vừa ăn cắp công nghệ, vừa thao túng thị trường, vừa trả đũa mỗi khi bị trừng phạt. Trong khi hàng chục quốc gia khác chủ động tìm đến Washington để đàm phán, Trung Quốc lại chọn con đường đối đầu.

Tối hậu thư 300% tại Ohio: 18 tháng để xây nhà máy tại Mỹ

Chưa dừng lại ở đó, tại cuộc vận động ở Vandalia, bang Ohio, Tổng thống Trump đã tung ra lời đe dọa thuế quan gây chấn động nhất từ trước đến nay: các công ty nước ngoài bán hàng tại Mỹ sẽ có khoảng 18 tháng để xây dựng nhà máy trên đất Mỹ, nếu không sẽ đối mặt với mức thuế từ 150% đến 300%.

"Chúng ta cho họ một khoảng thời gian ngắn, khoảng một năm rưỡi, để xây nhà máy ở đây," ông Trump tuyên bố trước đám đông cử tri. "Nếu họ không làm vậy, chúng ta sẽ đánh thuế họ 150%, 200%, 250%, 300%."

Ông Trump chỉ đích danh Hàn Quốc, Trung Quốc, Nhật Bản và Canada — những nước mà theo ông "đã dùng thuế quan chống lại nước Mỹ từ rất lâu", khiến nước Mỹ trở thành "trò cười" của thế giới trong quá khứ. Giờ đây, thời thế đã đổi thay: chính Washington mới là người ra điều kiện.

Hàn Quốc, Nhật Bản, Canada: Không ai được ngoại lệ

Lời đe dọa nhắm đặc biệt vào Hàn Quốc trong bối cảnh Seoul đang chần chừ thực hiện cam kết đầu tư 350 tỷ USD vào Mỹ — thỏa thuận đổi lấy việc Washington hạ thuế đối ứng cho hàng Hàn từ 25% xuống 15%. Khi ông Trump tuyên bố Hàn Quốc đã tham gia dự án khí đốt Alaska LNG, phía Seoul lại nói rằng họ mới chỉ "xem xét" chứ chưa quyết định cuối cùng — và lập tức nhận phản ứng thẳng thừng từ Washington.

Với Canada, ông Trump cũng không nương tay khi cáo buộc Ottawa áp các loại thuế "bí mật" nhằm vào hàng hóa Mỹ: đồng minh cũng không được miễn trừ khỏi luật chơi công bằng.

Thượng đỉnh Trump-Tập: Đình chiến kéo dài, nhưng chưa phải hòa bình

Lời đe dọa 300% được đưa ra chỉ chưa đầy hai tuần sau cuộc gặp thượng đỉnh giữa ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Washington. Cuộc gặp được thị trường kỳ vọng sẽ chấm dứt cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới — nhưng kết quả chỉ dừng ở mức "mua thêm thời gian".

Hai bên nhất trí kéo dài lệnh đình chiến thương mại hiện tại thêm 2 tháng, sang tháng 1/2027, đồng thời theo đuổi việc hạ thuế cho khoảng 30 tỷ USD hàng hóa mỗi chiều và thiết lập thêm các kênh thảo luận về thương mại và trí tuệ nhân tạo.

Tuy nhiên, những vấn đề lớn nhất vẫn chưa được giải quyết: các mức thuế diện rộng, hạn chế công nghệ, việc Trung Quốc mua nông sản Mỹ và quyền tiếp cận đất hiếm. Nói cách khác, thượng đỉnh đã mua thêm thời gian, chứ chưa chấm dứt cuộc chiến thương mại.

Thuế quan: Cỗ máy in tiền và đòn bẩy đàm phán

Các nhà phê bình thường chỉ trích thuế quan của ông Trump sẽ làm tăng giá hàng hóa. Nhưng thực tế đang chứng minh điều ngược lại: chính sách thuế quan cứng rắn đã buộc hàng loạt tập đoàn nước ngoài cam kết đầu tư hàng nghìn tỷ USD vào nhà máy tại Mỹ, tạo việc làm cho người Mỹ ngay trên quê hương họ.

Ông Trump khẳng định chiến lược thuế quan của mình đã mang về những khoản đầu tư khổng lồ cho nền kinh tế Mỹ. Mỗi lời đe dọa thuế mới không phải là sự bốc đồng, mà là một nước cờ được tính toán: dùng áp lực thuế để ép các nước mở cửa thị trường và mang nhà máy, việc làm về đất Mỹ.

Kết: "Nghệ thuật đàm phán" bách chiến bách thắng

Tạm hoãn 90 ngày cho những ai thiện chí, đánh thẳng tay vào kẻ cứng đầu, và dọa 300% với bất kỳ ai chần chừ — đó chính là "nghệ thuật đàm phán" đã làm nên tên tuổi Donald Trump, nay được áp dụng ở quy mô địa chính trị.

Thế giới có thể phàn nàn, thị trường có thể chao đảo nhất thời, nhưng kết quả cuối cùng thì khó chối cãi: các nước đang xếp hàng đàm phán với Washington, nhà máy đang mọc lên trên đất Mỹ, và nước Mỹ đang lấy lại vị thế mà họ xứng đáng có được. Với ông Trump, thuế quan không phải là mục đích — nó là vũ khí để đạt được một nền thương mại công bằng, nơi nước Mỹ không bao giờ còn là "trò cười" của bất kỳ ai.