Trump gây bão ở Kansas: cảnh báo 'nước Mỹ sẽ cháy như Pháp' nếu Dân chủ thắng giữa kỳ, tuyên chiến bảo vệ ghế Thượng viện Roger Marshall trước đối thủ mục sư đầy bất ngờ

Tối thứ Hai 19/10 (giờ Mỹ), Tổng thống Donald Trump đã có bài phát biểu vận động dài gần 100 phút tại nhà thi đấu Heartland Credit Union Arena ở Park City, Kansas để "cứu" chiếc ghế Thượng viện của Thượng nghị sĩ Roger Marshall – chiếc ghế mà không ai ngờ lại biến thành cuộc đua "toss-up" nghẹt thở. Ông Trump cảnh báo cử tri: nếu đảng Dân chủ thắng giữa kỳ, "nước Mỹ sẽ cháy như Pháp".

Tổng thống đích thân đổ bộ Kansas sau 8 năm

Việc một tổng thống đương nhiệm phải đích thân đến Kansas vận động đã nói lên tất cả. Theo báo chí địa phương, ông Trump chưa từng đặt chân tới bang này kể từ năm 2018, và đã 20 năm nay không có tổng thống đương nhiệm nào ghé thăm khu vực Wichita. Nhà thi đấu Heartland Credit Union Arena với khoảng 6.000 ghế ngồi chật kín người, bên ngoài còn có đám đông tràn ra xem qua màn hình trực tiếp – một cảnh tượng cho thấy sức hút của ông Trump vẫn nguyên vẹn ở vùng trung tâm nước Mỹ.

Chuyến đi này mở màn cho chuỗi vận động dồn dập 7 bang trong 6 ngày của ông Trump trước thềm bầu cử giữa kỳ 3/11: sau Kansas là hai bang Carolina, Iowa, Florida, Georgia và Michigan. Thông điệp của ông Trump rất rõ ràng: đảng Cộng hòa không được phép chủ quan ở bất kỳ mặt trận nào, kể cả những bang từng được coi là "thành trì bất khả xâm phạm".

Cuộc đua bất ngờ thành "toss-up" ở bang đỏ rực

Kansas là một trong những bang đỏ nhất nước Mỹ: kể từ năm 1932 – thời Herbert Hoover còn làm tổng thống – chưa một ứng cử viên Dân chủ nào thắng được ghế Thượng viện ở đây, chuỗi thắng dài nhất lịch sử Thượng viện của đảng Cộng hòa tại một bang. Năm 2024, ông Trump thắng ở Kansas tới 16 điểm. Thế nhưng năm nay, mọi thứ đảo lộn: đối thủ của ông Marshall là mục sư Adam Hamilton – người sáng lập một trong những nhà thờ Methodist lớn nhất nước Mỹ ở khu vực thành phố Kansas – đang bám đuổi sít sao đến khó tin.

Các cuộc thăm dò đều cho thấy cuộc đua ngang ngửa: mức trung bình các khảo sát đến đầu tháng 10 là Marshall và Hamilton cùng khoảng 46%; thăm dò New York Times/Siena cho kết quả 45–45 (ứng cử viên Đảng Tự do David Graham được 5%); YouGov cho Hamilton dẫn 48–45; InsiderAdvantage cho Hamilton nhỉnh hơn chưa tới 1 điểm – tất cả đều nằm trong biên độ sai số. Tờ Cook Political Report đã phải hạ bậc cuộc đua này xuống "toss-up" (ngang ngửa). Nếu thắng, Hamilton sẽ chỉ là thượng nghị sĩ Dân chủ thứ tư trong lịch sử Kansas.

Một phần rắc rối của đảng Cộng hòa có thể đến từ chính "đầu tàu": khảo sát của Emerson College cho thấy 53% cử tri Kansas không hài lòng với hiệu quả công việc của ông Trump. Chính ông Trump cũng phải thừa nhận thực tế khi nói với đám đông: Kansas "đang có xu hướng ngả sang màu tím" – bang này hiện đã có một thống đốc Dân chủ là bà Laura Kelly. "Đó là lý do tôi phải chắc chắn rằng chúng ta giữ được ghế này," ông nói.

Trump dồn dập công kích mục sư Hamilton

Trong bài phát biểu, ông Trump dành phần lớn thời gian để "xé" đối thủ của ông Marshall. Ông cáo buộc mục sư Hamilton – người tự quảng bá mình là một Dân chủ "biết suy nghĩ độc lập" – thực chất "công khai chế giễu Chúa Jesus" và "giả vờ là người ôn hòa", đồng thời tố Hamilton từng muốn cử tri da trắng "ăn năn vì sinh ra là người da trắng".

Đòn công kích cá nhân gay gắt nhất liên quan đến vụ bê bối lạm dụng tại một trại hè có liên kết với nhà thờ của Hamilton: một cựu tình nguyện viên của trại bị cáo buộc xâm hại các thiếu niên nam. Ông Trump dùng vụ việc này để tấn công uy tín cá nhân của Hamilton bằng những lời lẽ nặng nề. Về phía mình, Hamilton cho rằng phía Marshall đã bóp méo cách nhà thờ xử lý các cáo buộc, đồng thời thừa nhận nhà thờ lẽ ra phải báo cơ quan thực thi pháp luật sớm hơn và đã thay đổi chính sách sau vụ việc.

Ông Trump cũng ra sức bảo vệ ông Marshall trước những quảng cáo công kích nhắm vào quá khứ hành nghề bác sĩ của ông – khi ông Marshall bị tố đã kiện hàng trăm bệnh nhân đòi nợ viện phí, có trường hợp còn bị truy tố hình sự vì khoản nợ chỉ 101 USD. Tại một cuộc tranh luận tháng trước, Hamilton đã trích Kinh Thánh: "Có 2.000 câu trong Kinh Thánh nói về việc chăm sóc người nghèo. Điều này không xảy ra dưới thời người đàn ông này." Ông Trump gạt phăng: "Người đàn ông đó không làm gì sai."

"Nước Mỹ sẽ cháy như Pháp" – lời cảnh báo gây bão

Khoảnh khắc gây bão nhất đêm mít-tinh là khi ông Trump cảnh báo hậu quả nếu đảng Dân chủ giành chiến thắng trong cuộc bầu cử giữa kỳ: "nước Mỹ sẽ cháy như Pháp". Ông ám chỉ tình trạng bất ổn đang diễn ra ở Pháp và quy trách nhiệm cho những thế lực chính trị mà ông gắn với đảng Dân chủ – dù không đưa ra bằng chứng cụ thể nào cho sự so sánh này. "Chúng ta sẽ không để điều đó xảy ra với đất nước này," ông Trump tuyên bố giữa những tiếng hô "USA! USA!" vang dội.

Ông Trump cũng không quên chế giễu đám người biểu tình bên ngoài, ám chỉ họ được trả tiền để đến phản đối – một tuyên bố chưa được kiểm chứng. Và trong một diễn biến đáng chú ý, ông công kích cả đài Fox News – kênh truyền thông vốn thân thiện với ông – đồng thời kêu gọi người ủng hộ chuyển sang xem kênh RSBN. Một người đàn ông ở Kansas đã bị bắt vì bị tình nghi đe dọa giết ông Trump trước thềm mít-tinh, cho thấy không khí chính trị đang căng như dây đàn.

Gói 8 tỷ USD cho nông dân và cuộc chiến giành Thượng viện

Bên cạnh những đòn công kích, ông Trump cũng tung "quà" chính sách: công bố gói hỗ trợ 8 tỷ USD cho nông dân để bù đắp chi phí nhiên liệu diesel trong mùa thu hoạch – một động thái khôn ngoan ở Kansas, bang nông nghiệp mà giá dầu diesel tăng cao đang bóp nghẹt người nông dân. Đây cũng là cách ông Trump "ghi điểm" trực tiếp với cử tri nông thôn, lực lượng nòng cốt của đảng Cộng hòa ở vùng Trung Tây.

Về phía đối thủ, mục sư Hamilton đã nhanh chóng đáp trả bằng một video gửi tới cử tri Kansas: "Tổng thống Trump đến đây vận động cho đối thủ của tôi, Roger Marshall. Đó là chính trị, và tôi hiểu. Nhưng tôi muốn người dân Kansas biết: nếu quý vị đã bỏ phiếu cho tổng thống, quý vị vẫn có chỗ trong chiến dịch của tôi, và tôi đang nỗ lực hết mình để xứng đáng với lá phiếu của quý vị."

Chỉ còn hai tuần nữa là đến ngày bầu cử giữa kỳ 3/11, và cuộc đua ở Kansas đã trở thành biểu tượng cho cả mùa bầu cử: nếu đảng Cộng hòa để tuột một chiếc ghế ở bang đỏ rực như Kansas, đó sẽ là tín hiệu báo động đỏ cho toàn bộ chiến dịch giữ Thượng viện của họ. Ông Trump hiểu rõ điều đó – và ông đang dốc toàn lực, từ Kansas đến hai bang Carolina, từ Iowa đến Florida, Georgia và Michigan, để không một chiếc ghế nào rơi vào tay đối thủ.