RUBIKON BỊ SĂN: Ukraine đánh trúng trung tâm drone Nga ở Kamyanka, cách tiền tuyến chỉ 31km!

Trong cuộc chiến hiện đại, người điều khiển drone đôi khi còn quan trọng hơn cả người lính cầm súng trên tiền tuyến. Và ngày 22 rạng 23/10, Ukraine đã đánh thẳng vào một trong những trung tâm điều khiển drone tinh nhuệ nhất của Nga, với một đòn tấn công mà Viện Nghiên cứu Chiến tranh, ISW, đã ghi nhận trong bản đánh giá ngày 23/10.

Theo Bộ Tổng tham mưu Ukraine, được ISW dẫn lại, lực lượng Ukraine đã đánh trúng một điểm tập kết nhân sự của Trung tâm Rubikon về Công nghệ Không người lái Tiên tiến của Nga, gần Kamyanka, thuộc vùng Zaporizhzhia, cách tiền tuyến khoảng 31km. Thời điểm được ghi nhận là ngày 22/10 hoặc trong đêm từ 22 rạng 23/10. Rubikon không phải là một đơn vị drone bình thường. Đây là trung tâm được Nga xây dựng để phát triển và vận hành các công nghệ drone tiên tiến, từ drone trinh sát đến drone tấn công, và các chuyên gia của nó được xem là những người điều khiển drone giỏi nhất trong quân đội Nga.

Việc đánh trúng một điểm tập kết nhân sự của Rubikon có ý nghĩa khác hẳn so với việc bắn hạ một vài chiếc drone trên bầu trời. Một chiếc drone có thể được thay thế trong vài ngày, nhưng một nhóm chuyên gia điều khiển, với kinh nghiệm thực chiến và hiểu biết về hệ thống, thì khó thay thế hơn nhiều. Khi Ukraine đánh vào Kamyanka, họ không chỉ phá hủy thiết bị, mà còn đánh vào chính bộ não điều khiển các đòn tấn công bằng drone của Nga ở hướng Zaporizhzhia.

Đòn tấn công này nằm trong một chiến dịch lớn hơn mà Ukraine gọi là chiến dịch tấn công tầm trung nhằm vào các đơn vị điều khiển drone của Nga ở vùng Zaporizhzhia bị chiếm đóng. Cùng thời điểm đó, Bộ Tổng tham mưu Ukraine cũng báo cáo các đòn tấn công khác: một kho lưu trữ, chuẩn bị và phóng drone của Nga ở khu vực Donetsk bị chiếm đóng, một sở chỉ huy gần Hromove ở Crimea, một kho đạn gần Hirnyk và một kho drone gần Sverdlove ở Donetsk, cùng các kho hậu cần gần Berdyanske ở Donetsk và gần Balkove và Orikhivka ở Zaporizhzhia. Nói cách khác, Kamyanka không phải là một đòn đơn lẻ, mà là một mắt xích trong một chuỗi đòn đánh có hệ thống nhằm làm suy yếu khả năng drone của Nga.

Bối cảnh của đòn tấn công này cũng rất quan trọng. Trong những tuần trước đó, Nga đã sử dụng drone một cách ồ ạt để tấn công hạ tầng dân sự và năng lượng của Ukraine, trong đó có các drone Shahed chạy bằng động cơ phản lực mà hệ thống phòng không Ukraine gặp khó khăn trong việc đánh chặn. Việc Ukraine chuyển sang săn lùng chính các đơn vị điều khiển drone của Nga, thay vì chỉ cố gắng bắn hạ từng chiếc drone một, cho thấy một sự thay đổi chiến thuật: thay vì phòng thủ bị động, Ukraine đang tấn công vào nguồn gốc của mối đe dọa.

ISW cũng lưu ý rằng trong ngày 22 và 23/10, lực lượng Nga vẫn tiếp tục các hoạt động tấn công ở hướng Hulyaipole, nhưng không tiến lên được khi lực lượng Ukraine phản công trong khu vực. Lực lượng Nga cũng đã tiến hành các nhiệm vụ xâm nhập ở phía tây Orikhiv, và lực lượng Ukraine đã đánh trúng các vị trí của Nga ở phía đông Stepnohirsk sau các nhiệm vụ xâm nhập đó. Bức tranh này cho thấy mặt trận phía nam vẫn rất năng động, với cả hai bên đều đang cố gắng giành lợi thế từng km một, và các đòn tấn công bằng drone đóng vai trò trung tâm trong cuộc đấu đó.

Đối với độc giả ở Mỹ, câu chuyện Rubikon có một bài học rõ ràng về cách mà chiến tranh hiện đại đang thay đổi. Trước đây, người ta thường nghĩ về chiến tranh như xe tăng đối đầu xe tăng, pháo binh đối đầu pháo binh. Ngày nay, chiến tranh còn là cuộc đấu về drone, về tác chiến điện tử, về vệ tinh, và về những chuyên gia ngồi cách xa tiền tuyến hàng chục km nhưng vẫn có thể điều khiển một chiếc drone tấn công chính xác vào mục tiêu. Khi Ukraine đánh trúng Rubikon, họ đang gửi một thông điệp rằng không có vị trí nào là an toàn tuyệt đối, ngay cả khi nó cách tiền tuyến 31km.

Cũng cần nói rõ giới hạn của thông tin này. Báo cáo của Bộ Tổng tham mưu Ukraine, được ISW dẫn lại, xác nhận rằng một điểm tập kết đã bị đánh trúng, nhưng không công bố chi tiết về số thương vong hay mức độ thiệt hại cụ thể. Bài viết này không tự suy ra những con số đó, mà chỉ ghi nhận những gì đã được báo cáo chính thức. Trong chiến tranh, việc phân biệt giữa những gì đã được xác nhận và những gì mới chỉ là suy đoán là vô cùng quan trọng, và độc giả xứng đáng được biết rõ ranh giới đó.

Khi cuộc chiến bước vào mùa đông, vai trò của drone sẽ càng trở nên quan trọng hơn, bởi vì thời tiết xấu sẽ làm cho các hoạt động mặt đất trở nên khó khăn hơn, trong khi drone vẫn có thể hoạt động. Việc Ukraine săn lùng Rubikon ở Kamyanka có thể chỉ là bước đầu tiên trong một chiến dịch dài hơn nhằm làm mù mắt drone của Nga trước mùa đông. Và nếu chiến dịch đó thành công, nó có thể giúp bảo vệ các thành phố Ukraine khỏi những đêm bị drone tấn công dồn dập như những đêm vừa qua.

Một trung tâm drone bị đánh trúng, cách tiền tuyến chỉ 31km, nghe có vẻ như một tin tức nhỏ trong một cuộc chiến lớn. Nhưng trong cuộc chiến mà drone đang quyết định ai nhìn thấy ai trước, ai đánh trúng ai trước, thì một đòn đánh vào bộ não drone của đối phương có thể tạo ra khác biệt lớn hơn nhiều so với vẻ bề ngoài của nó.