Tình hình an ninh và xã hội bên trong Liên bang Nga đang chứng kiến những diễn biến vô cùng căng thẳng khi làn sóng bất ổn dân sự bắt đầu lan rộng từ các khu vực biên giới vào sâu trong nội địa. Cuộc khủng hoảng nhiên liệu nghiêm trọng đã chính thức tấn công vào đời sống thường nhật của người dân, châm ngòi cho các cuộc biểu tình quy mô lớn và các hoạt động dựng rào chắn phong tỏa đường phố tại nhiều đô thị lớn, đặc biệt là ở khu vực Dagestan. Người dân vốn đã phải chịu đựng áp lực kinh tế kéo dài từ cuộc xung đột giờ đây lại đối mặt với tình trạng khan hiếm xăng dầu trầm trọng, khiến mọi hoạt động giao thông và sinh hoạt bị đình trệ hoàn toàn. Sự giận dữ của công chúng đang dâng cao khi chính quyền địa phương tỏ ra bất lực trong việc cung cấp các nhu yếu phẩm cơ bản, đẩy xã hội vào trạng thái hỗn loạn chưa từng có và tạo ra những vết nứt sâu sắc trong lòng đất nước vốn luôn cố gắng duy trì vẻ bề ngoài ổn định.
Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến sự sụp đổ của hệ thống cung ứng nhiên liệu nội địa Nga xuất phát từ chiến dịch tấn công bằng máy bay không người lái quy mô lớn và liên tục của lực lượng Ukraine trong suốt mùa hè qua. Theo các nguồn tin tình báo quân sự nguồn mở, hơn 159 nhà máy lọc dầu và kho chứa nhiên liệu chiến lược trên khắp lãnh thổ Nga đã bị hư hại nặng nề hoặc phá hủy hoàn toàn. Những đòn tập kích chính xác này đã đánh trúng vào huyết mạch năng lượng của Điện Kremlin, cắt đứt nguồn cung xăng dầu không chỉ cho lực lượng quân đội đang chiến đấu ở tiền tuyến mà còn cho cả thị trường dân sự. Việc các nhà máy lọc dầu lớn ngừng hoạt động đã tạo ra một hiệu ứng dây chuyền vô cùng tai hại, khiến giá nhiên liệu tăng vọt một cách chóng mặt và nguồn cung nhanh chóng cạn kiệt tại các cây xăng, đẩy người dân vào cảnh xếp hàng ròng rã nhiều ngày liền nhưng vẫn phải ra về tay trắng trong sự bất lực và phẫn nộ.
Tại Dagestan, một trong những khu vực nhạy cảm về mặt chính trị và xã hội của Liên bang Nga, tình hình đã vượt ra khỏi tầm kiểm soát của lực lượng an ninh địa phương khi làn sóng giận dữ của người dân đạt đỉnh điểm. Hàng ngàn người dân đã đổ xuống đường, dựng lên các rào chắn tạm thời bằng lốp xe, đất đá và phế liệu để phong tỏa các tuyến đường giao thông huyết mạch nối liền các khu vực. Họ yêu cầu chính quyền phải ngay lập tức giải quyết tình trạng thiếu điện, thiếu nước sinh hoạt và đặc biệt là cuộc khủng hoảng nhiên liệu đang làm tê liệt mọi phương tiện giao thông công cộng cũng như xe cứu thương. Những tiếng hô vang phản đối chính sách yếu kém của chính phủ và yêu cầu hòa bình đã xuất hiện ngày một nhiều hơn trong các cuộc tuần hành tự phát. Giới phân tích nhận định rằng, Dagestan có thể chỉ là điểm khởi đầu cho một làn sóng bất mãn rộng lớn hơn trên toàn quốc khi người dân bắt đầu cảm nhận rõ rệt cái giá phải trả của cuộc chiến kéo dài.
Trong bối cảnh hỗn loạn đang bao trùm nhiều địa phương và người dân phải tự xoay xở trong cảnh thiếu thốn, Tổng thống Vladimir Putin và giới lãnh đạo cấp cao tại Moscow dường như vẫn giữ một thái độ hoàn toàn xa rời thực tế một cách đáng ngạc nhiên. Các phương tiện truyền thông nhà nước Nga liên tục phát đi các thông điệp khẳng định nền kinh tế quốc gia vẫn duy trì đà tăng trưởng ổn định và mọi diễn biến trên chiến trường cũng như trong nội địa đều nằm trong tầm kiểm soát chặt chẽ của Điện Kremlin. Tuy nhiên, sự tương phản gay gắt giữa những tuyên bố lạc quan mang tính tuyên truyền từ Moscow và thực tế đổ nát, khan hiếm cùng tiếng la hét của người dân trên đường phố Dagestan đang làm xói mòn nghiêm trọng niềm tin còn sót lại của công chúng. Sự thờ ơ và chậm trễ trong việc cứu trợ dân sinh này không chỉ làm gia tăng sự phẫn nộ của người dân đối với bộ máy chính quyền mà còn cho thấy một lỗ hổng lớn trong công tác quản lý khủng hoảng của chính phủ Nga khi các thông tin thực tế từ địa phương bị giảm nhẹ hoặc bóp méo trước khi tới tay các nhà quyết định chính sách tối cao tại Điện Kremlin.
Không dừng lại ở cuộc khủng hoảng năng lượng, chiến dịch tấn công chiến lược toàn diện của Ukraine còn giáng một đòn chí mạng vào ngành xuất khẩu nông nghiệp, vốn là một trong những nguồn thu ngoại tệ cực kỳ quan trọng còn lại của nền kinh tế Nga dưới áp lực của các lệnh trừng phạt quốc tế. Các đòn tập kích liên tục và chính xác vào cơ sở hạ tầng cảng biển tại vùng Biển Đen đã làm tê liệt hoàn toàn các hoạt động hậu cần và vận hành bến bãi tại cảng Novorossiysk. Ước tính có tới 90% sản lượng xuất khẩu ngũ cốc của Nga qua ngả này đã bị đóng băng hoặc hủy bỏ do các tàu vận tải quốc tế không thể tiếp cận cảng một cách an toàn dưới nguy cơ bị tấn công bất cứ lúc nào. Việc mất đi khả năng xuất khẩu nông sản quy mô lớn không chỉ gây thiệt hại hàng tỷ USD cho ngân khố quốc gia mà còn đe dọa trực tiếp đến vị thế kinh tế của Nga trên trường quốc tế, đồng thời đẩy các doanh nghiệp nông nghiệp và nông dân trong nước vào bờ vực phá sản hàng loạt khi hàng triệu tấn ngũ cốc bị tồn kho và hư hỏng do không có phương án tiêu thụ thay thế.
Để có thể thực hiện thành công các đòn tấn công sâu vào nội địa và làm tê liệt nền kinh tế Nga, lực lượng Ukraine đã tiến hành một chiến dịch chuẩn bị vô cùng bài bản và tinh vi nhằm vô hiệu hóa hệ thống phòng không của đối phương từ trước. Bằng cách sử dụng các vũ khí dẫn đường công nghệ cao cùng chiến thuật phối hợp thông minh, Ukraine đã phá hủy hoặc làm mất khả năng hoạt động của tổng cộng 240 trạm radar và nút thắt phòng không tối quan trọng dọc theo biên giới và sâu trong lãnh thổ Nga. Việc mất đi các "mắt thần" này đã tạo ra những khoảng trống phòng thủ khổng lồ trên bầu trời nước Nga, khiến các hệ thống phòng không hiện đại như S-300 hay S-400 trở nên vô dụng trước các đợt xâm nhập tầm thấp của máy bay không người lái giá rẻ. Sự sụp đổ của lá chắn phòng không quốc gia không chỉ khiến các cơ sở hạ tầng năng lượng trọng yếu trở nên dễ bị tổn thương hơn bao giờ hết, mà còn làm giảm đáng kể khả năng bảo vệ các mục tiêu quân sự chiến lược của Nga trước các đòn tấn công tiếp theo.
Sự kết hợp đồng thời giữa khủng hoảng năng lượng trầm trọng, tê liệt xuất khẩu nông sản và lỗ hổng phòng không không thể lấp đầy đang đẩy Liên bang Nga vào một tình thế cực kỳ hiểm nghèo ngay từ bên trong nội bộ đất nước. Sự suy yếu của nền kinh tế quốc gia giờ đây không còn là những con số dự báo khô khan trên giấy tờ của các tổ chức tài chính quốc tế, mà đã chuyển hóa thành những hành động phản kháng trực tiếp và đầy giận dữ trên đường phố của những người dân thường. Khi mùa đông lạnh giá đang cận kề, nhu cầu về sưởi ấm, điện năng và nhiên liệu của xã hội chắc chắn sẽ tăng cao gấp bội, hứa hẹn sẽ làm trầm trọng thêm các mâu thuẫn xã hội vốn đã rất căng thẳng và nhạy cảm. Nếu chính quyền Moscow không thể nhanh chóng tìm ra những giải pháp thực chất và hiệu quả để khôi phục hoạt động của các nhà máy lọc dầu bị tàn phá, đồng thời ổn định đời sống dân sinh cơ bản cho người dân, làn sóng biểu tình bạo lực tại Dagestan rất có thể sẽ trở thành ngòi nổ châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng chính trị và xã hội toàn diện trên khắp các vùng miền của đất nước, đặt Điện Kremlin trước một thử thách sống còn mà các biện pháp trấn áp an ninh thông thường sẽ khó lòng có thể giải quyết dứt điểm được.