Chiến trường Ukraine đang bước vào một giai đoạn mới đầy kịch tính và bất ngờ, nơi những cú đánh của Kiev không chỉ dồn dập trên tiền tuyến mà còn vươn xa hàng trăm kilômét vào lãnh thổ Nga, đồng thời làm lung lay cả những đồng minh tưởng như sắt đá của Điện Kremlin. Những giờ qua, thông tin tình báo và các nguồn tin mở đã đồng loạt xác nhận một chiến dịch quy mô lớn do Ukraine tiến hành, trong đó tâm điểm là các vụ tập kích khiến Matxcơva rực lửa, và một diễn biến chính trị không thể tưởng tượng nổi từ Minsk: Tổng thống Belarus Alexander Lukashenko bất ngờ quay trở lại với những tuyên bố về liên lạc cá nhân với Tổng thống Volodymyr Zelensky, thậm chí còn nhắc đến lời xin lỗi. Ngay lập tức, giới quan sát đặt câu hỏi phải chăng một áp lực quân sự chưa từng có đã buộc người đứng đầu Belarus phải xuống thang.
Trọng tâm của chiến dịch mang tên người chỉ huy huyền thoại Madyar – biệt danh của Robert Brovdi, người đứng đầu đơn vị máy bay không người lái tinh nhuệ “Những chú chim của Madyar” – đã gây ra những thiệt hại mà phía Nga gọi là “rắc rối nghiêm trọng”. Hình ảnh từ các camera an ninh và vệ tinh thương mại cho thấy nhiều cột khói đen bốc cao tại khu vực ngoại ô và thậm chí cách trung tâm Matxcơva không xa. Các cơ sở hạ tầng hậu cần, nhà kho nhiên liệu và một số nhà máy phục vụ tổ hợp công nghiệp quốc phòng đã trở thành mục tiêu bị nhắm đánh chính xác. Điều khiến giới chức Nga bàng hoàng không chỉ là số lượng thiết bị bay không người lái được sử dụng, mà còn ở khả năng Ukraine đưa chiến tranh tới ngay trước cửa ngõ Điện Kremlin, phá vỡ hào quang bất khả xâm phạm mà Matxcơva từ lâu tìm cách xây dựng trong lòng người dân.
Trong khi ngọn lửa vẫn chưa được khống chế hoàn toàn ở phía đông nam thủ đô Nga, một cơn địa chấn chính trị đồng thời phát đi từ Minsk. Tại một cuộc họp báo không báo trước, Tổng thống Alexander Lukashenko đã khiến tất cả sửng sốt khi nhắc đến những tiếp xúc trước đây với Zelensky. Theo nguồn tin từ hãng thông tấn nhà nước Belarus, ông Lukashenko không chỉ thừa nhận đã có các kênh liên lạc không chính thức với Kiev mà còn úp mở khả năng về một “lời xin lỗi” liên quan đến những hành động trong quá khứ. Dù không nêu rõ nội dung cụ thể, nhưng việc một nhà lãnh đạo vốn nổi tiếng với những phát ngôn cứng rắn bất ngờ sử dụng ngôn từ hòa giải được xem là một tín hiệu động trời. Thông điệp này diễn ra trong bối cảnh ngày càng có nhiều tiếng nói có trọng lượng trong giới quân sự và chính trị Belarus công khai bày tỏ nỗi lo sợ thực sự về sức mạnh của Lực lượng Vũ trang Ukraine. Không còn là những lời cảnh báo sáo rỗng, các quan chức Belarus thừa nhận nguy cơ về một cuộc tấn công vượt biên giới phía bắc từ Ukraine là hoàn toàn hiện hữu. Những động thái triển khai quân của Kiev dọc biên giới trong tuần qua, cùng các hoạt động trinh sát và phá hoại gia tăng, đã đẩy Minsk vào thế phòng thủ chưa từng thấy kể từ đầu cuộc chiến tranh toàn diện.
Áp lực không chỉ đến từ hướng bắc. Tại chiến trường miền nam, một kịch bản còn đáng sợ hơn đối với bộ máy hậu cần Nga đang dần hiện rõ. Cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) dường như đã âm thầm triển khai một ván cờ chiến lược mới, biến tuyến đường cao tốc Nova Kakhovka – Melitopol thành mục tiêu giám sát và can thiệp trọng yếu. Đây là con đường huyết mạch nối tiền tuyến Zaporizhzhia với khu vực Kherson và bán đảo Crimea, đóng vai trò như mạch máu tiếp tế đạn dược, nhiên liệu và nhân lực cho toàn bộ cánh quân phía nam của Nga. Các báo cáo chiến trường xác nhận rằng từ nhiều ngày nay, mọi hoạt động di chuyển của đối phương trên trục đường này đều bị theo dõi chặt chẽ bởi một mạng lưới trinh sát phức tạp, kết hợp giữa thiết bị bay không người lái, tình báo địa phương và các lực lượng đặc nhiệm. Hàng loạt đoàn xe vận tải quân sự Nga đã trúng phục kích hoặc bị pháo binh chính xác băm nát ngay trên tuyến đường, biến nơi từng được coi là tuyến hành lang an toàn thành một điểm nghẽn chết người.
Hệ quả mang tính domino của các đòn tập kích này là cực kỳ nghiêm trọng. Không còn đơn thuần là hành lang trên bộ nối Crimea với đất liền Nga bị đe dọa, mà toàn bộ hệ thống hậu cần của đối phương trên nhiều mặt trận đang đối mặt với nguy cơ đứt gãy. Các tuyến đường sắt, cầu cống và trung tâm chỉ huy ở phía nam liên tục bị vô hiệu hóa, buộc quân đội Nga phải dựa vào các con đường vòng vừa kém hiệu quả vừa dễ bị tổn thương. Tại thời điểm nhạy cảm này, khi mà các kho dự trữ cho một cuộc phản công mùa hè đang được Kiev chuẩn bị, thì sự rối loạn hậu cần của Nga có thể mang lại lợi thế chiến dịch quyết định. Những đám cháy ở Matxcơva, những lời cầu hòa từ Minsk, và sự tê liệt dần trên tuyến đường Melitopol – tất cả dường như không phải là những sự kiện riêng lẻ, mà là những mũi tấn công đồng bộ trong một kế hoạch tổng thể nhằm bào mòn năng lực chiến tranh của Nga từ cả bên trong lẫn bên ngoài chiến trường truyền thống.
Điều này đặt ra một câu hỏi nhức nhối trong các phòng họp kín của phương Tây và ngay cả trong bộ tham mưu Nga: Liệu những diễn biến chấn động này có phải là màn dạo đầu đầy toan tính cho một chiến dịch quy mô lớn tiếp theo của Ukraine? Giới phân tích quân sự quốc tế nhận định, việc Kiev đồng loạt gia tăng áp lực lên ba trục chiến lược – tập kích sâu vào thủ đô chính trị Nga, đe dọa sườn bắc từ Belarus, và siết chặt huyết mạch hậu cần miền nam – cho thấy một sự phối hợp vượt xa các hoạt động chiến thuật đơn lẻ. Madyar, với biệt tài sử dụng UAV cảm tử và trinh sát, đang chứng minh rằng không nơi nào trên lãnh thổ đối phương là vực sâu an toàn. Trong khi đó, những lời nói tưởng như nhún nhường từ phía ông Lukashenko có thể không chỉ xuất phát từ nỗi sợ quân sự, mà còn là một tính toán chính trị nhằm tìm đường sống trong trường hợp cán cân quyền lực đột ngột dịch chuyển. Dù động cơ thực sự là gì, thì một điều đang ngày càng trở nên rõ ràng: bản đồ xung đột đang được vẽ lại từng giờ, và những cột khói trên bầu trời Matxcơva có lẽ chỉ là khởi đầu cho một chương mới đầy biến động.