Khi thế giới văn minh chìm trong nỗi u buồn trang nghiêm của những ngày tưởng niệm Chiến tranh Thế giới thứ II, Moscow lại một lần nữa biến Quảng trường Đỏ thành sân khấu của nỗi nhục nhã không che giấu. Ngày 9 tháng 5 năm 2026, thay vì là biểu tượng huy hoàng của “chiến thắng”, đã trở thành ngày hội hoảng loạn: diễu binh bị cắt xén, thiết bị quân sự bị cấm xuất hiện hoàn toàn, và cả thủ đô phải sống trong tình trạng tắt sóng di động, tăng cường phòng không như thể đang chờ một cuộc đổ bộ. Vladimir Putin, Tổng thống Nga, đã tự tay biến ngày lễ thiêng liêng nhất của dân tộc mình thành biểu tượng của nỗi sợ hãi – nỗi sợ drone Ukraine, nỗi sợ đặc vụ GUR, và nỗi sợ rằng “chiến thắng” chỉ còn là ảo ảnh trên màn hình truyền hình.
Đó không phải là chiến thắng. Đó là sự sụp đổ ngầm của một đế chế đang cố gắng che đậy vết nứt bằng cờ đỏ và băng St. George. Ở ít nhất 15 vùng lãnh thổ Nga, diễu binh bị hủy bỏ hoàn toàn. Tại Samara, khán đài bị tháo dỡ giữa ban ngày vì lo ngại drone. Ở Yakutia, lá cờ “Chiến thắng” rơi xuống như một điềm báo đen tối. Trong khi đó, những cựu chiến binh già nua bị bắt buộc diễu hành qua trường học để các thống đốc báo cáo lên Kremlin, còn người dân thì bị cấm ra đường. Thay vào đó là những trò lố bịch: ảnh chân dung dán lên cửa sổ, diễu binh dưới nước ở Ural, hay giáo viên Nga bị “troll” bằng mũ nhôm và bình nước “nạp năng lượng”. Tất cả đều diễn ra trên nền những ngôi làng bị bỏ hoang, không đường nhựa, không khí đốt. Victory mania – cơn cuồng chiến thắng – đã biến Ngày Chiến thắng thành ngày của sự trơ trẽn và tuyệt vọng.
Nhưng nỗi nhục nhã lớn nhất không nằm ở Quảng trường Đỏ. Nó nằm sâu trong lòng Sumy, nơi Cục Tình báo Quân sự Ukraine (GUR) vừa thực hiện một chiến dịch đặc biệt tinh vi nhất từ trước đến nay. Hơn 228 chiến binh Akhmat – lực lượng tinh nhuệ của Ramzan Kadyrov – đã bị tiêu diệt, 87 người bị thương, hơn một trăm mất tích. Không phải bằng pháo binh quy ước, mà bằng một đòn đánh kết hợp hoàn hảo giữa tình báo con người, công nghệ drone và hỏa lực chính xác. Một đặc vụ – chính là cựu binh Akhmat – đã cài thiết bị nghe lén do drone FPV vận chuyển vượt tuyến qua phòng họp của chỉ huy Apti Alaudinov. Mọi cuộc họp, mọi kế hoạch, mọi tọa độ đều nằm trong tay Ukraine. Khi quân Ukraine từ tiểu đoàn Shaman (gồm cả chiến binh Tự do Ichkeria) và Lữ đoàn Phòng thủ Lãnh thổ 104 hành động, họ không bắn mù quáng. Họ biết chính xác từng vị trí, từng kho đạn, từng điểm tập kết.
Đây là minh chứng sống động cho sự chuyển mình chiến lược của Ukraine: từ phòng thủ thụ động sang tấn công sâu vào hậu phương Nga. Trong khi quân Nga vẫn dựa vào số lượng và pháo binh xô-viết cũ kỹ, Ukraine đã kết hợp HUMINT cổ điển với drone hiện đại và hỏa lực chính xác để tạo nên “liên minh sát thủ”. Kadyrovites – những “người hùng Chechnya” từng được Kremlin khoe khoang là lực lượng đáng sợ nhất – giờ đây lộ rõ điểm yếu chí mạng: nội gián, thiếu kỷ luật, và lòng trung thành mong manh. Alaudinov có thể gào thét trên Telegram rằng đây là “tin giả từ LGBT Ukraine”, nhưng thực tế phũ phàng: ngay cả lực lượng “đặc biệt” của ông ta cũng không thoát khỏi tai mắt GUR. Một đặc vụ nội bộ đã phản bội, và cả hệ thống chỉ huy Akhmat sụp đổ chỉ trong hai tháng (tháng 2 đến tháng 4/2026). Kremlin đang run sợ vì điều này không chỉ là mất mát quân sự, mà là vết nứt trong liên minh đa sắc tộc – thứ mà Putin từng dựa vào để duy trì “chiến dịch quân sự đặc biệt”.
Tình hình trên chiến trường càng làm lộ rõ sự tuyệt vọng ấy. Ở hướng Pokrovsk, quân Nga dội 14 đợt tấn công chỉ trong một ngày, nhưng vẫn bị chặn đứng tại Berdychi, Novopavlivka, và các điểm nóng khác. Bốn cuộc đụng độ vẫn đang diễn ra, chứng tỏ phòng tuyến Ukraine vẫn vững vàng dù đối mặt với áp lực liên tục. Tại Zaporizhzhia, hệ thống Caesar 8 của Pháp – những khẩu pháo tự hành bánh lốp cơ động cao – đang chứng minh giá trị thực sự. Với khả năng cơ động vượt trội, đạn dược dồi dào và độ chính xác cao, chúng trở thành cơn ác mộng đối với quân Nga. Các chỉ huy Ukraine mô tả: “Chúng tôi bắn hơn 100 quả đạn trong một ngày, và cảm giác thỏa mãn không gì sánh bằng”. Trong khi Nga ném bom dẫn đường và drone Lancet, Ukraine đáp trả bằng sự kết hợp hoàn hảo giữa pháo binh phương Tây và drone tự sản xuất – một công thức đang làm thay đổi cán cân lực lượng.
Còn ở hướng Kupiansk và Lyman, Nga tăng cường tấn công nhưng vẫn bị đẩy lùi. Tám đợt xung kích tại Kovalevka, Drobysheve chỉ mang lại thêm xác chết cho chiến trường. Putin và bộ tham mưu của ông ta đang cạn kiệt ý tưởng. Để bù đắp, họ phải cầu viện đến Triều Tiên – một đồng minh đang biến cuộc chiến thành bi kịch nhân loại mới. Kim Jong-un không chỉ gửi vũ khí, mà còn gửi cả “đội quân thanh niên” từ 14 đến 30 tuổi. Hàng nghìn thiếu niên Triều Tiên đã và đang bị ném vào cối xay thịt Ukraine, với hơn 6.000 người đã thiệt mạng chỉ trong đợt đầu. Tại Đại hội Liên đoàn Thanh niên Xã hội Chủ nghĩa ở Bình Nhưỡng, Kim đã công khai gọi họ là “tiền phong” sẵn sàng hy sinh cho “cha mẹ Nga”. Đây không phải là hợp tác quân sự. Đây là buôn bán máu – một thỏa thuận dài hạn đến năm 2031 mà Bộ trưởng Quốc phòng Nga Belousov vừa ký kết, dựa trên hiệp ước “đối tác chiến lược toàn diện” 2024.
Dưới thời Tổng thống Donald Trump đương nhiệm – người luôn nhấn mạnh “America First” và kêu gọi chấm dứt chiến tranh nhanh chóng – bức tranh này càng trở nên sắc nét. Trump có thể muốn một thỏa thuận, nhưng các đòn đánh chính xác của Ukraine và sự tuyệt vọng của Nga đang buộc Washington phải tính toán lại. Liệu một Moscow đang phải dùng thiếu niên Triều Tiên làm “thịt cannon” có thực sự ngồi vào bàn đàm phán từ vị thế mạnh? Hay đây chính là lúc để Mỹ tăng cường hỗ trợ công nghệ cho Ukraine, biến chiến thắng tình báo thành đòn bẩy ngoại giao? Putin không còn đường lui. Ông ta đã biến “chiến dịch đặc biệt” thành cuộc chiến tranh tiêu hao, nơi đồng minh độc tài phải hy sinh con cái để cứu vãn thể diện.
Và Ukraine, trong cơn bão lửa ấy, đang viết nên câu chuyện tương lai. Tổng thống Zelensky vừa ra lệnh chuẩn bị khung pháp lý cho các công ty quân sự tư nhân (PMC). Hàng trăm nghìn cựu chiến binh giàu kinh nghiệm chiến đấu sẽ trở thành nguồn lực xuất khẩu an ninh – một mô hình kinh doanh hợp hiến, minh bạch, và mang lại lợi ích kinh tế lâu dài. Từ đơn vị drone Magura đến nhóm đặc nhiệm Laserk của Vệ binh Quốc gia, Ukraine đã chứng minh rằng kinh nghiệm chiến tranh không chỉ là gánh nặng mà còn là tài sản chiến lược. Sau chiến tranh, những người lính này sẽ không trở thành gánh nặng xã hội. Họ sẽ là lực lượng chuyên nghiệp, được thế giới thuê mướn, mang lại ngoại tệ và vị thế cho Kiev trên bản đồ an ninh toàn cầu.
Đây không còn là cuộc chiến chỉ để sinh tồn. Đây là cuộc chiến định hình lại trật tự thế giới. Nga đang co rút trong nỗi sợ hãi, Triều Tiên đang bán máu để đổi lấy công nghệ, còn Ukraine thì đang biến đau thương thành sức mạnh. Dưới ánh sáng lạnh lùng của năm 2026, dưới thời Trump tại Nhà Trắng, một sự thật phũ phàng đang hiện ra: Kremlin không còn là cường quốc. Nó chỉ là một cỗ máy chiến tranh đang kiệt quệ, phải dựa vào drone Ukraine để nghe lén chính chỉ huy của mình, và phải dùng trẻ em Triều Tiên để lấp chỗ trống trong chiến hào.
Quảng trường Đỏ năm nay không vang tiếng reo hò. Nó vang tiếng im lặng – im lặng của nỗi sợ hãi, của sự sụp đổ ngầm, và của một đế chế đang tự tay viết nên hồi kết cho chính mình. Ukraine không chỉ đang thắng trên chiến trường. Ukraine đang thắng trong cuộc chiến ý chí, công nghệ và đạo đức. Và lịch sử, lần này, sẽ không tha thứ cho kẻ biến ngày Chiến thắng thành ngày nhục nhã.