Chiến dịch bóp nghẹt Crimea: Ukraine từng bước vô hiệu hóa lưới phòng thủ của quân đội Nga

Chiến dịch bóp nghẹt Crimea: Ukraine từng bước vô hiệu hóa lưới phòng thủ của quân đội Nga

Ukraine đang triển khai chiến thuật nhiều tầng nhằm làm tê liệt hệ thống phòng không và cắt đứt tuyến hậu cần huyết mạch tại bán đảo Crimea.


Cục diện chiến sự giữa Nga và Ukraine đang chứng kiến những bước chuyển dịch chiến thuật vô cùng quan trọng, khi quân đội Ukraine không còn tập trung hoàn toàn vào các cuộc đụng độ trực diện tiêu hao trên bộ mà chuyển hướng sang một chiến dịch tiếp cận mang tính hệ thống và dài hạn hơn. Mục tiêu trọng điểm hiện tại chính là bán đảo Crimea, nơi từng được Moscow xây dựng thành một pháo đài quân sự bất khả xâm phạm ở Biển Đen. Bằng cách thực hiện các cuộc tấn công chính xác, liên tục và có tính toán, Kiev đang từng bước khoét sâu vào điểm yếu hiểm tử nhất của lực lượng phòng vệ Nga là mạng lưới phòng không liên hợp và hệ thống hậu cần chiến trường vốn đang phải gồng gánh áp lực cực kỳ lớn.

Trong những tuần gần đây, tần suất và quy mô các cuộc tập kích của Ukraine vào Crimea đã tăng lên một cách rõ rệt. Đáng chú ý nhất là vụ tấn công chính xác nhắm thẳng vào sở chỉ huy của Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) đặt tại bán đảo. Đây không chỉ là một đòn đánh gây thiệt hại nặng nề về mặt nhân sự chỉ huy và cơ sở hạ tầng thông tin liên lạc, mà còn là một gáo nước lạnh dội vào nỗ lực bảo mật và an ninh của Nga tại khu vực hậu phương chiến lược này. Việc một trung tâm đầu não đầu sỏ như sở chỉ huy FSB bị xuyên thủng cho thấy khả năng tình báo vượt trội cũng như sự sơ hở trong lưới an ninh mặt đất lẫn trên không của quân đội Nga tại Crimea.

Song song với việc tấn công các trung tâm chỉ huy điều hành, quân đội Ukraine đang triển khai một chiến dịch bài bản nhằm vô hiệu hóa hoàn toàn lưới lửa phòng không của đối phương tại khu vực. Hàng loạt tổ hợp phòng không hiện đại bậc nhất của Nga, bao gồm các hệ thống phòng thủ tầm trung và tầm ngắn như Pantsir-S1, cùng các hệ thống tầm xa uy lực S-300, liên tục bị báo cáo là đã bị phá hủy hoặc hư hại nghiêm trọng sau các đòn tập kích phối hợp. Đi kèm với đó là sự sụp đổ của các trạm radar cảnh giới tầm xa, vốn được ví như mắt thần giúp Nga phát hiện các mối đe dọa từ sớm. Việc mất đi các khí tài đắt đỏ và cực kỳ khó thay thế này đã tạo ra những khoảng trống phòng thủ chết người trên bầu trời Crimea, khiến khả năng bảo vệ các mục tiêu trọng yếu khác của Nga bị suy giảm nghiêm trọng.

Bên cạnh việc vô hiệu hóa lưới lửa phòng không bảo vệ bầu trời, Ukraine cũng đang siết chặt gọng kìm đối với các tuyến giao thông huyết mạch phục vụ cho việc tiếp tế quân sự. Tuyến hậu cần chiến lược kết nối bán đảo Crimea với lãnh thổ đại lục Nga giờ đây đã thực sự biến thành một con đường tử thần dưới sự quấy phá liên tục của các loại máy bay không người lái cảm tử tầm xa của Ukraine. Mọi hoạt động vận chuyển đạn dược, nhiên liệu và nhu yếu phẩm cho lực lượng Nga ở mặt trận phía Nam đều phải đi qua các hành lang này. Việc các đoàn xe tiếp viện liên tục bị săn lùng và tiêu diệt không chỉ làm gián đoạn nguồn cung cấp cho tiền tuyến mà còn gây ra sự hoang mang lớn cho các đơn vị vận tải của Nga.

Giới phân tích quân sự quốc tế nhận định rằng, đây không còn là những cuộc tấn công quấy rối mang tính đơn lẻ hay tự phát nhằm mục đích tuyên truyền thông thường. Kiev rõ ràng đang triển khai một chiến lược tác chiến nhiều tầng lớp, được tính toán vô cùng kỹ lưỡng với ba giai đoạn cốt lõi nhằm mục đích bóp nghẹt bán đảo này. Giai đoạn thứ nhất là bào mòn một cách hệ thống năng lực phòng không của Nga tại các khu vực tiền tiêu và hậu phương gần. Bằng cách ép các hệ thống phòng không Nga phải hoạt động liên tục và tiêu tốn các quả đạn tên lửa đắt giá để đánh chặn các mục tiêu mồi bẫy rẻ tiền, Ukraine đã thành công trong việc làm kiệt quệ kho dự trữ và làm lộ diện vị trí của các bệ phóng để sau đó tiêu diệt chúng bằng vũ khí chính xác cao.

Giai đoạn thứ hai của chiến lược này là mở rộng không gian hoạt động cho các phương tiện bay không người lái tầm xa. Khi các lá chắn phòng không tầm cao và tầm trung bị vô hiệu hóa hoặc phải rút lui sâu hơn về phía sau để bảo toàn lực lượng, bầu trời Crimea trở nên thông thoáng hơn bao giờ hết đối với các lực lượng không kích của Ukraine. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các phi đội máy bay không người lái của Ukraine dễ dàng xâm nhập sâu vào nội địa bán đảo, tiến hành các hoạt động trinh sát tầm xa và chỉ thị mục tiêu cho các đòn tấn công tiếp theo một cách chính xác mà không sợ bị đánh chặn từ xa như trước đây.

Giai đoạn thứ ba, cũng là đòn đánh quyết định nhất trong chiến dịch bóp nghẹt này, chính là đánh sâu vào hệ thống hậu cần và chiều sâu chiến lược của đối phương. Bằng cách cắt đứt các mạch máu giao thông chính và liên tục phá hủy các kho đạn dược khổng lồ nằm sâu trong hậu phương, Ukraine đang gián tiếp làm suy yếu đáng kể sức chiến đấu của các lực lượng Nga đang phòng thủ ở mặt trận phía Nam như Zaporizhzhia và Kherson. Một khi không có đủ đạn pháo, nhiên liệu, khí tài thay thế và quân tiếp viện, các tuyến phòng thủ kiên cố nhất của Nga trên bộ cũng sẽ tự động suy yếu và dễ dàng bị bẻ gãy hơn trước các đợt phản công của đối phương.

Thực tế đáng lo ngại đối với Moscow là tình trạng này đã được chính các tiếng nói thân cận trong nước thừa nhận một cách công khai. Nhiều blogger quân sự Nga, những người thường xuyên theo dõi sát sao tình hình chiến sự và có mạng lưới thông tin rộng rãi tại chiến trường, đã bắt đầu bày tỏ sự lo ngại sâu sắc trên các kênh truyền thông xã hội. Họ thừa nhận rằng hệ thống phòng không của quân đội Nga hiện tại đang bị kéo căng đến mức giới hạn tối đa của nó. Với chiến tuyến kéo dài hàng ngàn km, việc phải dàn trải lực lượng để bảo vệ từ thủ đô Moscow, các nhà máy lọc dầu lớn trong nội địa đại lục, cho đến các căn cứ quân sự chiến lược tại Crimea đã khiến mạng lưới phòng thủ không còn đủ khả năng che phủ toàn diện, tạo ra những lỗ hổng chết người mà đối phương có thể dễ dàng khai thác.

Nếu xu hướng bào mòn này tiếp tục diễn ra với tốc độ hiện tại, áp lực quân sự đè nặng lên bán đảo Crimea nói riêng và toàn bộ hệ thống hậu phương của quân đội Nga nói chung sẽ còn tăng lên gấp bội trong những tháng tới. Việc tái trang bị và bù đắp các hệ thống radar cũng như tên lửa phòng không thế hệ mới là một thách thức cực kỳ lớn đối với ngành công nghiệp quốc phòng Nga trong bối cảnh các lệnh trừng phạt công nghệ từ phương Tây vẫn đang siết chặt. Crimea, từ một bàn đạp chiến lược mạnh mẽ để Nga khống chế Biển Đen và miền Nam Ukraine, đang dần biến thành một điểm yếu chí mạng, một cái bẫy tiêu hao lực lượng và phương tiện chiến đấu khổng lồ mà Moscow buộc phải liên tục dồn tài nguyên vào để duy trì sự hiện diện bằng mọi giá.