Trong những giờ phút hỗn loạn nhất của Nhà Trắng đương nhiệm, một đoạn video trực tiếp đã bị gỡ bỏ khỏi YouTube chỉ trong chớp mắt, như thể chính quyền Trump muốn xóa sạch dấu vết của sự sụp đổ trước bài phát biểu quốc gia tối nay về cuộc chiến Iran. Đó không phải là một tai nạn kỹ thuật. Đó là sự thừa nhận thầm lặng rằng những khoảnh khắc Trump lảm nhảm trước ống kính – từ việc tự ca ngợi bản thân đến những lời công kích đồng minh NATO và những so sánh kỳ quặc với Chúa Jesus – đã trở thành mối đe dọa trực tiếp đến hình ảnh một tổng thống đang chỉ huy một cuộc chiến tranh lớn nhất kể từ Iraq.
Khi video bị xóa, những gì còn lại là một khoảng trống im lặng đầy ám ảnh, nhưng Midas Touch Network đã lưu lại, và những đoạn clip ấy giờ đây vạch trần một thực tế phũ phàng: giữa lúc Iran vẫn kiên cường chống trả bằng tên lửa đạn đạo và drone FPV, giữa lúc eo biển Hormuz bị phong tỏa khiến giá dầu vọt lên và kinh tế Mỹ lao đao, Tổng thống Donald Trump lại đang lạc lối trong chính những lời nói của mình.
Khi Nhà Trắng xóa sổ bằng chứng hỗn loạn
Hãy hình dung cảnh tượng: Trump đứng trước khán giả trong Nhà Trắng, không phải để bàn về chiến lược quân sự mà để tuyên bố ông sẽ phát biểu tối nay chỉ để “kể mọi người nghe ông vĩ đại thế nào”. Rồi ông chuyển ngay sang khẳng định rằng chính phủ liên bang Mỹ “không thể” lo nổi viện trợ ban ngày, Medicaid hay Medicare. “Chúng ta là một quốc gia lớn, có 50 bang, đang đánh nhau khắp nơi”, ông nói, như thể việc ném hàng trăm tỷ đô la bom xuống các mục tiêu Iran là chuyện dễ dàng hơn việc chăm lo cho người dân Mỹ. Đây không phải là lập luận chính sách. Đây là sự thừa nhận công khai rằng ưu tiên của ông là bom đạn, không phải con người. Trong bối cảnh cuộc chiến mà ông gọi là “thành công rực rỡ” – Operation Epic Fury – đã kéo dài từ cuối tháng Hai, với các cuộc không kích quy mô lớn nhắm vào cơ sở hạt nhân và quân sự Iran, lời nói ấy trở thành một lời tuyên chiến ngầm với chính cử tri Mỹ. New York Times vừa đưa tin các cơ quan tình báo Mỹ đánh giá Iran không hề có ý đàm phán nghiêm túc, họ tin mình đang ở vị thế mạnh và không tin tưởng Trump. Thế mà ông vẫn khẳng định “chế độ thay đổi” đã xảy ra chỉ nhờ “sức mạnh tính cách cá nhân”.
NATO – con hổ giấy dưới bàn tay Trump
Từ đó, Trump lao thẳng vào NATO, gọi các đồng minh là “rất tệ”, “con hổ giấy” và khẳng định Mỹ không cần họ. Ông kể lại cách ông “hỏi” NATO tham gia nhưng thực chất “không cần”, vì Mỹ đã “đánh tan” Iran. Lời nói ấy không chỉ là sự xúc phạm. Đó là một quả bom địa chính trị. Trong khi Iran đang đáp trả bằng tên lửa Shahab và drone bầy đàn nhắm vào các mục tiêu lân cận, việc Trump công khai đe dọa rút khỏi NATO – một hành động vi phạm luật pháp Mỹ đòi hỏi sự phê chuẩn của Thượng viện hai phần ba – chính là món quà trời ban cho Moscow và Bắc Kinh. Nga đã reo hò “Tạm biệt NATO” qua lời đại sứ của họ. Châu Âu, đang loay hoay với giá năng lượng tăng vọt do Hormuz bị chặn, giờ đây phải đối mặt với viễn cảnh Mỹ bỏ rơi liên minh – đúng vào lúc Iran đang chứng minh rằng “lá chắn thông thường” của họ (hàng nghìn tên lửa và drone) đã đủ để làm lung lay ý chí can thiệp của phương Tây.
Marco Rubio, người từng hợp tác lưỡng đảng năm 2023 để ngăn rút khỏi NATO, giờ lại đứng ra biện minh cho cuộc tấn công Iran: “Iran đang xây dựng lá chắn tên lửa để bảo vệ chương trình hạt nhân”. Nhưng chính Rubio cũng biết rõ rằng không có thỏa thuận ngừng bắn nào, không có đàm phán nào qua trung gian. Iran đã tuyên bố rõ ràng qua Ayatollah Mojtaba: họ sẽ tiếp tục con đường kháng cự chống “kẻ thù Zionist-Mỹ”. Trump thì vẫn mơ màng về “chế độ thay đổi”, như thể ông đang viết kịch bản Hollywood chứ không phải chỉ huy một siêu cường.
Từ Chúa Jesus đến Darth Vader: gương mặt vỡ vụn của quyền lực
Rồi những khoảnh khắc kỳ quặc ập đến như một cơn ác mộng. Trump nhìn ai đó trong khán giả và nói “Bạn quyến rũ tôi, thưa ngài”. Ông khen JD Vance “gầy đi nhiều, không còn là người béo nữa”. Ông bảo Erica Kirk kiện những kẻ bắt chước bà trên mạng. Và đỉnh điểm là khi ông so sánh bản thân với Chúa Jesus nhân ngày Palm Sunday: “Họ gọi tôi là vua, nhưng tôi thậm chí không xây nổi phòng khiêu vũ”. Cố vấn tôn giáo của ông còn công khai so sánh Trump với Chúa Jesus: “Không ai trả giá như ngài đã trả, bị phản bội, bị bắt, bị vu khống”. Trump gọi Russ Vought – kiến trúc sư Project 2025 kiêm Giám đốc Văn phòng Quản lý và Ngân sách – là “Darth Vader” đang săn lùng gian lận. Toàn bộ cảnh tượng ấy không phải là lãnh đạo. Đó là một vở kịch rối ren, nơi quyền lực tối cao của nước Mỹ bị biến thành trò đùa cá nhân.
Video bị xóa không phải ngẫu nhiên. Nó là bằng chứng sống rằng ngay trước bài phát biểu quốc gia tối nay – nơi Trump dự kiến khoe “thành tích” trong chiến tranh – chính quyền đã hoảng loạn trước hình ảnh tổng thống của họ. Trong khi các cuộc không kích Mỹ-Israel đã phá hủy nhiều cơ sở ngầm của Iran, Tehran vẫn duy trì khả năng đáp trả, vẫn kiểm soát eo biển Hormuz, vẫn khiến giá xăng Mỹ tăng vọt và lạm phát leo thang. Polls CNN mới nhất cho thấy tỷ lệ ủng hộ Trump chỉ ở mức 30%, phê phán kinh tế lên tới 69% – cao hơn cả George W. Bush hay Barack Obama ở thời điểm tồi tệ nhất. Người Mỹ đang cảm nhận rõ: hàng trăm tỷ đô la bom đạn đang được ném vào Iran trong khi Medicare, Medicaid bị đẩy sang các bang phải tăng thuế để bù đắp.
Bóng ma cô lập và nguy cơ leo thang
Hậu quả địa chính trị là thảm khốc. Việc Trump công khai gọi NATO là “không cần thiết” không chỉ làm suy yếu liên minh mà còn khuyến khích Iran tiếp tục chiến lược “kháng cự” – chính sách đã được khẳng định qua hàng loạt cuộc tấn công tên lửa vào các mục tiêu lân cận. Mỹ và Israel đã đạt được một số mục tiêu quân sự: phá hủy hạ tầng tên lửa và hạt nhân ngầm, làm suy yếu lực lượng Vệ binh Cách mạng. Nhưng Iran vẫn chưa gục ngã. Họ tin mình đang ở vị thế mạnh, và các đánh giá tình báo Mỹ xác nhận không có cuộc đàm phán thực sự nào. Trong khi đó, Nga và Trung Quốc đang quan sát, chờ Mỹ sa lầy. Một cuộc xâm lược bộ binh – như các cược dự đoán trên Poly Market đang ngầm chỉ ra – sẽ là thảm họa, kéo Mỹ vào một cuộc chiến kéo dài giống Afghanistan.
Trump có thể khoe “chúng ta đã đánh tan họ”, nhưng thực tế là Iran vẫn duy trì khả năng sản xuất drone và tên lửa, vẫn kiểm soát các proxy ở khu vực, và vẫn từ chối mọi nhượng bộ. Lời nói lạc đề của ông về “vua” và “phòng khiêu vũ” không chỉ là trò cười. Đó là triệu chứng của một nền lãnh đạo đang mất phương hướng giữa lúc thế giới đang chuyển dịch sang trật tự đa cực. Châu Âu lo ngại eo biển Hormuz, giá năng lượng tăng vọt. Trung Đông rung chuyển. Và ở trong nước, cử tri Mỹ – đặc biệt là người cao tuổi và lao động không có bằng đại học – đang quay lưng với Trump với tỷ lệ chênh lệch lên đến 17-24 điểm.
Khi lý trí lạnh lùng đối mặt với hỗn loạn
Đây không phải là lần đầu Trump thể hiện sự bất nhất. Nhưng trong bối cảnh chiến tranh thực sự, với sinh mạng lính Mỹ và hàng triệu dân thường Iran đang bị đe dọa, những khoảnh khắc ấy trở nên nguy hiểm hơn bao giờ hết. Ông có thể tự xưng là “vua”, có thể để cố vấn tôn giáo so sánh mình với Chúa Jesus, nhưng thực tế phũ phàng là: Mỹ đang đơn độc hơn bao giờ hết trong cuộc chiến này. NATO lung lay, đồng minh hoang mang, kinh tế nội địa lao dốc vì giá dầu và lạm phát. Iran không sụp đổ như ông dự đoán. Và video bị xóa chỉ là nỗ lực che đậy sự thật rằng, ngay trước bài phát biểu quốc gia quan trọng nhất về chiến tranh, tổng thống Mỹ đang “crashing out” – sụp đổ công khai.
Những gì sẽ diễn ra tối nay trong bài phát biểu? Có lẽ Trump sẽ lại khoe “thành tích”, sẽ lại đe dọa rút khỏi NATO, sẽ lại khẳng định “chế độ thay đổi” dù tình báo Mỹ nói ngược lại. Nhưng video bị xóa đã nói lên tất cả: ngay cả chính quyền của ông cũng biết rằng hình ảnh ấy không thể tồn tại trước công chúng. Trong lúc quân đội Mỹ tiếp tục duy trì áp lực trên không và trên biển, trong lúc drone Iran vẫn bay lượn và tên lửa vẫn sẵn sàng, Nhà Trắng lại chọn cách im lặng. Đó không phải là sức mạnh. Đó là sự yếu đuối được che đậy bằng sự xóa bỏ.
Và khi khói lửa từ các cuộc không kích vẫn còn bay trên bầu trời Tehran, khi giá xăng Mỹ vẫn leo thang và đồng minh NATO vẫn đang hoang mang, câu hỏi lớn nhất không phải là Trump sẽ nói gì tối nay. Câu hỏi là: liệu nước Mỹ, dưới sự lãnh đạo của một tổng thống đang lạc lối giữa những lời lảm nhảm cá nhân và những quyết định quân sự táo bạo, còn đủ sức duy trì vị thế siêu cường hay không? Lịch sử sẽ phán xét, nhưng video bị xóa ấy đã là lời cảnh báo rõ ràng nhất: sự hỗn loạn không chỉ đang diễn ra trong Nhà Trắng. Nó đang lan ra toàn cầu.