Khi chiếc Air Force One đáp xuống vùng Vịnh trong một chuyến công du không báo trước, Tổng thống Donald Trump không mang theo những nhành ô liu của hòa bình truyền thống. Thay vào đó, ông mang theo bóng ma của những chiếc B-52 Stratofortress và uy lực khủng khiếp của các đơn vị Thủy quân lục chiến đang áp sát eo biển Hormuz.
Bước sang ngày thứ 28 của cuộc xung đột, Trung Đông không còn là một bàn cờ của những nước đi thăm dò. Nó đã trở thành một lò bát quái, nơi học thuyết "Hòa bình thông qua sức mạnh" (Peace through Strength) của chính quyền Trump đang được thử nghiệm ở mức độ khốc liệt nhất.
Nghệ thuật của sự hủy diệt có tính toán
Tại Tel Aviv và sân bay Ben Gurion, tiếng còi báo động không còn là những hồi dài dồn dập của một cuộc tổng tấn công hủy diệt. Đối phương đã thay đổi chiến thuật: một cuộc chiến tiêu hao đầy ác ý. Cứ mỗi 1 đến 3 giờ, một vài quả tên lửa lại được phóng đi. Đây không phải là sự yếu kém về hỏa lực, mà là một đòn tra tấn tâm lý nghiệt ngã. Họ muốn kéo căng hệ thống Iron Dome đến điểm gãy, buộc người dân Israel phải sống trong một vòng xoáy bất tận của sự chờ đợi và sợ hãi.
Nhưng nếu ở miền Trung Israel, người dân còn có 10 phút để tìm nơi trú ẩn, thì ở phía Bắc, tại Kiryat Shmona, thời gian phản ứng đã bị nén xuống còn vài chục giây. Khoảng cách địa lý quá gần từ biên giới Lebanon đã xóa sổ lợi thế cảnh báo sớm. Tại đây, còi báo động và tiếng nổ đôi khi vang lên cùng một lúc. Đó là một thực tế lạnh lẽo: ở biên thùy, cái chết đến nhanh hơn cả âm thanh của sự cảnh báo.
"Pháo đài bay" và thông điệp từ Washington
Trong khi Iran nỗ lực duy trì quyền kiểm soát eo biển Hormuz bằng một hệ thống "thu phí" kiểu mafia — yêu cầu 2 triệu USD cho mỗi lượt tàu chở dầu đi qua dưới sự giám sát của Vệ binh Cách mạng (IRGC) — thì Washington đã đưa ra câu trả lời bằng thép.
Tổng thống Trump, với bản năng của một người đàm phán quyết liệt, đã gia hạn lệnh tạm dừng tấn công các cơ sở năng lượng Iran đến ngày 6 tháng 4. Mười ngày. Đó không phải là một sự nhân nhượng; đó là một tối hậu thư được bọc trong lớp vỏ ngoại giao. Phía sau thông điệp đó là việc triển khai 21 máy bay ném bom chiến lược, bao gồm 6 chiếc B-52 và 15 chiếc B-1B Lancer.
Sự xuất hiện của B-1B Lancer là một tín hiệu đặc biệt nguy hiểm đối với Tehran. Khác với B-52 đóng vai trò bệ phóng tên lửa tầm xa, B-1B là chuyên gia xuyên phá các mục tiêu nằm sâu dưới lòng đất. Những "thành phố tên lửa" ngầm tại Iran, vốn được coi là bất khả xâm phạm, giờ đây đang nằm trong kính ngắm của loại vũ khí có khả năng biến những hầm ngầm kiên cố nhất thành những nấm mồ bê tông.
Cái chết của một Đô đốc và sự sụp đổ của một ảo tưởng
Một trong những cú sốc lớn nhất đối với cấu trúc quyền lực của Iran là việc tiêu diệt Đô đốc Alireza Tangsiri, chỉ huy hải quân của IRGC. Chỉ vài ngày trước đó, ông ta còn đứng trên boong tàu chở UAV Shahid Bagheri, tuyên bố đầy ngạo nghễ về khả năng thống trị vùng Vịnh. Giờ đây, cả vị đô đốc lẫn con tàu biểu trưng đó đều đã chìm sâu dưới đáy biển.
Có một sự phân công lao động quân sự đầy tinh tế và chết chóc đang diễn ra: Trong khi Israel tập trung hỏa lực vào các mục tiêu tại Lebanon và nội địa Iran, thì Hải quân Mỹ đã thực hiện một chiến dịch quét sạch các tàu chiến của Iran tại Vịnh Ba Tư. Chỉ trong vòng 10 ngày kể từ khi Chiến dịch "Sư tử gầm" của Israel bắt đầu, Hải quân Iran gần như đã bị xóa sổ tư cách là một lực lượng tác chiến đáng kể. Những gì còn lại chỉ là các xuồng cao tốc hoạt động rời rạc, hoàn toàn bất lực trước hỏa lực của các tàu sân bay Mỹ.
Chiến thuật "Bắn đôi" và bóng ma của AC-130
Trên mặt trận miền Nam Lebanon, lực lượng Hezbollah đang áp dụng chiến thuật "bắn đôi" (double-tap) đầy tinh vi để vô hiệu hóa hệ thống phòng vệ chủ động (APS) trên xe tăng Israel. Quả tên lửa thứ nhất kích hoạt hệ thống đánh chặn, và ngay trong khoảng trống mili giây khi hệ thống đang nạp lại, quả thứ hai xuyên thủng lớp giáp. Đây là một lời nhắc nhở rằng, dù sở hữu công nghệ vượt trội, Israel vẫn phải trả giá bằng máu trong từng mét đất tại vùng đệm 5-10km dọc biên giới.
Để yểm trợ cho các chiến dịch trên bộ này, Mỹ đã điều động AC-130J Ghostrider — "Sứ giả của địa ngục". Với pháo 105mm và súng Minigun, AC-130 có khả năng phong tỏa toàn bộ một khu vực, biến bất kỳ sự di chuyển nào của đối phương thành một mục tiêu tử thần. Sự hiện diện của Trung đoàn không vận đặc biệt 160 "Night Stalkers" càng khẳng định rằng: Trump không chuẩn bị cho một cuộc chiến dàn hàng ngang, ông đang chuẩn bị cho những đòn chặt đầu (decapitation strikes) chính xác vào các mắt xích lãnh đạo cao cấp nhất.
Nghịch lý Bắc Kinh và trò chơi của Trump
Trong khi Trung Đông rực lửa, một sự im lặng lạ thường đến từ Bắc Kinh. Dù phụ thuộc nặng nề vào nguồn dầu qua eo biển Hormuz, Trung Quốc lại chọn đứng ngoài cuộc. Đây có thể là một tính toán sai lầm chiến lược hoặc một sự thừa nhận ngầm về vị thế không thể lay chuyển của Mỹ dưới thời Trump.
Tổng thống Trump đang sử dụng eo biển Hormuz như một đòn bẩy kép. Nếu Iran tiếp tục chặn dòng chảy năng lượng, chính Trung Quốc — chứ không phải Mỹ hay Châu Âu (vốn đã tự chủ năng lượng tốt hơn) — mới là bên chịu thiệt hại nặng nhất. Trump đang ép Bắc Kinh phải chọn phe, hoặc ít nhất là buộc họ phải đứng nhìn đồng minh Iran bị xâu xé mà không thể can thiệp.
Trận chiến của những thông tin xuyên tạc
Cuộc chiến này không chỉ diễn ra bằng tên lửa. Nó còn diễn ra trên các trang mạng xã hội và các hãng thông tấn. Những cáo buộc về việc Mỹ rải "mìn đồ hộp" để sát hại dân thường đã bị các tổ chức phân tích độc lập bóc trần. Thực chất, đó là mìn chống tăng BLU-91/B, được thiết kế chỉ để kích hoạt trước từ trường của các khối kim loại lớn như xe tăng. Mục đích của chúng là biến các căn cứ của IRGC thành những "ốc đảo chết", nơi phương tiện cơ giới không thể ra vào, cô lập hoàn toàn lực lượng vệ binh khỏi sự tiếp viện.
Một tuyên bố chấn động đang chờ đợi
Khi Nhà Trắng đăng tải những video mập mờ về một "thông báo quan trọng", cả thế giới nín thở. Trump không phải là người thích những quy trình ngoại giao kéo dài hàng thập kỷ. Ông thích những kết quả tức thời và mang tính áp đặt.
Cục diện ngày thứ 28 cho thấy một sự chuẩn bị tổng lực. Với sự hiện diện của Sư đoàn dù 82 và Sư đoàn bộ binh số 3, cùng với các đơn vị Thủy quân lục chiến số 11 và 31 đã áp sát mục tiêu, Mỹ đã sẵn sàng cho một kịch bản can thiệp trực tiếp nếu Tehran vượt qua "làn ranh đỏ" vào ngày 6 tháng 4 tới.
Trung Đông đang đứng trước một bước ngoặt lịch sử. Hoặc là một sự hạ nhiệt bắt buộc dưới nòng súng của Washington, hoặc là một cuộc tái định hình bản đồ khu vực bằng hỏa lực của các pháo đài bay B-1B. Dưới thời Donald Trump, một điều chắc chắn là: Mỹ không còn đóng vai trò là cảnh sát khu vực; Mỹ đang đóng vai trò là người viết lại luật chơi bằng một quyền lực tuyệt đối và không khoan nhượng.