Maduro bị Mỹ bắt sống giữa đêm khuya, Caracas rung chuyển trong bom đạn, thế giới lên án gay gắt – liệu đây là khởi đầu của một cuộc chiến tranh mới
Washington và Caracas đang chìm trong cơn địa chấn chính trị chưa từng có khi Tổng thống Donald J. Trump tuyên bố quân đội Mỹ đã thực hiện cuộc tấn công quy mô lớn vào Venezuela, bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro cùng phu nhân Cilia Flores, rồi đưa họ rời khỏi đất nước để đối mặt với các cáo buộc hình sự tại New York. Những tiếng nổ kinh hoàng vang lên giữa đêm khuya ở Caracas, khói đen cuồn cuộn bốc lên từ các căn cứ quân sự lớn nhất đất nước, lửa đỏ rực cháy lan trên bầu trời tối tăm – tất cả đánh dấu một bước ngoặt nguy hiểm, một hành động đơn phương đầy ngạo mạn mà hậu quả có thể kéo theo máu đổ, hỗn loạn và một cuộc khủng hoảng khu vực không thể kiểm soát. Đây không phải là chiến thắng của công lý mà là minh chứng sống động cho sự liều lĩnh của một chính quyền sẵn sàng chà đạp lên luật pháp quốc tế để thỏa mãn tham vọng cá nhân.
Từ sáng sớm ngày 3 tháng 1 năm 2026, thế giới đã bị đánh thức bởi những hình ảnh khủng khiếp: cột khói đen ngòm bốc lên từ Fuerte Tiuna – phức hợp quân sự lớn nhất Venezuela, nơi từng được coi là bất khả xâm phạm của chế độ Maduro. Những tiếng nổ liên hồi kéo dài gần 90 phút, bắt đầu từ khoảng 2 giờ sáng giờ địa phương, làm rung chuyển thủ đô Caracas và các khu vực lân cận như Miranda, Aragua, La Guaira. Máy bay chiến đấu Mỹ bay thấp trên bầu trời, trực thăng đặc nhiệm Delta Force đổ bộ, và chỉ trong chớp mắt, Nicolás Maduro – người đàn ông từng được Hugo Chávez chọn làm người kế thừa – cùng vợ đã bị bắt giữ, đưa lên tàu sân bay USS Iwo Jima đang chờ sẵn ngoài khơi Caribe, rồi chuyển hướng về New York để đối mặt với bản cáo trạng năm 2020 về buôn lậu ma túy, khủng bố ma túy và sở hữu vũ khí hủy diệt. Tổng thống Trump, trong bài đăng trên Truth Social và cuộc phỏng vấn với Fox News, gọi đây là “chiến dịch xuất sắc”, “hoàn hảo về kế hoạch và thực hiện”, khẳng định không có lính Mỹ nào thiệt mạng dù một số bị thương khi trực thăng trúng đạn. Ông hứa sẽ cung cấp thêm chi tiết tại cuộc họp báo lúc 11 giờ sáng từ Mar-a-Lago. Nhưng đằng sau những lời khoác lác ấy là một thực tế phũ phàng: hàng loạt thường dân và quân nhân Venezuela đã thiệt mạng, điện lưới quốc gia sụp đổ, và cả đất nước dầu mỏ lớn nhất thế giới đang đứng trước nguy cơ nội chiến đẫm máu.
Hành động này không xuất hiện từ hư không. Trong nhiều tháng qua, chính quyền Trump đã liên tục leo thang áp lực: từ các cuộc tấn công vào hơn hai chục tàu nghi vận chuyển ma túy khiến ít nhất 115 người chết, đến vụ không kích bằng drone của CIA vào một cảng Venezuela tháng trước, rồi việc tịch thu tàu chở dầu và triển khai 15.000 quân cùng hàng loạt chiến hạm ở Caribe. Tất cả được biện minh bằng cáo buộc Venezuela là “nhà nước ma túy”, rằng Maduro đứng đầu “Cartel de los Soles”. Thế nhưng, chính các chuyên gia tình báo Mỹ và các nhà phân tích độc lập đã nhiều lần khẳng định: không có bằng chứng thuyết phục nào cho thấy Maduro trực tiếp chỉ đạo đường dây ma túy, và cái gọi là “Cartel de los Soles” chỉ là thuật ngữ mơ hồ chỉ sự tham nhũng của một số tướng lĩnh, chứ không phải tổ chức chặt chẽ. Vậy mà, bằng những cáo buộc mơ hồ ấy, chính quyền Trump đã phát động một cuộc chiến tranh không tuyên bố, không xin phép Quốc hội, không thông qua Liên Hợp Quốc – một sự vi phạm trắng trợn Hiến chương LHQ, nguyên tắc không can thiệp và cấm sử dụng vũ lực.
Phản ứng từ Caracas là sự phẫn nộ và tuyệt vọng xen lẫn. Phó Tổng thống Delcy Rodríguez xuất hiện trên truyền hình nhà nước, giọng run run đòi “bằng chứng Maduro còn sống”, kêu gọi nhân dân và quân đội đứng lên bảo vệ tổ quốc. Bộ trưởng Quốc phòng Vladimir Padrino López gọi đây là “hành vi xâm lược tội ác”, thề sẽ dựng lên “bức tường bất khả xâm phạm”. Bộ trưởng Nội vụ Diosdado Cabello, mặc áo chống đạn, đứng giữa đường phố kêu gọi dân chúng không hợp tác với “kẻ thù khủng bố”. Chính phủ Venezuela tố cáo Mỹ muốn cướp đoạt trữ lượng dầu mỏ khổng lồ, lớn nhất hành tinh, và kêu gọi toàn dân tổng động viên. Những hình ảnh người dân ôm ảnh Maduro khóc nức nở giữa đường phố Caracas, những đám đông ủng hộ chế độ tụ tập trước Dinh Miraflores dù khói lửa vẫn chưa tan – tất cả đều nói lên một nỗi đau dân tộc đang bị chà đạp
Trên trường quốc tế, làn sóng chỉ trích dâng cao chưa từng thấy. Trung Quốc “kinh hoàng và cực lực lên án” hành động “vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế”. Nga gọi đây là “hành vi xâm lược vũ trang”, khẳng định đoàn kết với Venezuela. Cuba của Miguel Díaz-Canel tố cáo “chủ nghĩa khủng bố nhà nước”. Iran kêu gọi Hội đồng Bảo an LHQ hành động khẩn cấp. Các nước Mỹ Latinh – từ Brazil của Lula da Silva gọi đây là “vượt qua lằn ranh không thể chấp nhận”, Mexico của Claudia Sheinbaum lên án “can thiệp quân sự”, Chile của Gabriel Boric “lo ngại và lên án”, đến Colombia của Gustavo Petro điều quân tới biên giới chuẩn bị cho dòng người tị nạn – đều đồng loạt bác bỏ. Ngay cả Anh, dưới thời Keir Starmer, khẳng định không tham gia và nhấn mạnh phải tôn trọng luật quốc tế. Chỉ một vài tiếng nói cô lập như Argentina của Javier Milei hoan nghênh “tự do mới” cho Venezuela. Lịch sử đang lặp lại những trang đen tối nhất: từ vụ lật đổ Allende ở Chile 1973, đến cuộc xâm lược Panama 1989 bắt Manuel Noriega, rồi Iraq 2003 – tất cả đều bắt đầu bằng những lời hứa hẹn “giải phóng” để rồi kết thúc trong hỗn loạn, chết chóc và bất ổn kéo dài.
Điều đáng sợ nhất là những gì đang chờ đợi phía trước. Venezuela giờ đây không còn lãnh đạo tối cao, vòng tròn thân cận của Maduro vẫn còn nguyên, quân đội chia rẽ, các nhóm vũ trang thân chính quyền sẵn sàng kháng cự. Các mô phỏng chiến tranh từ thời kỳ đầu của Trump đã cảnh báo: loại bỏ Maduro có thể dẫn đến cuộc tranh giành quyền lực đẫm máu giữa các phe phái quân đội, dân quân và tội phạm có tổ chức. Hàng triệu người dân Venezuela vốn đã kiệt quệ vì khủng hoảng kinh tế, thiếu lương thực, thuốc men giờ đây phải đối mặt với bom đạn, mất điện, và nguy cơ nội chiến. Giá dầu thế giới chắc chắn sẽ vọt lên, chuỗi cung ứng toàn cầu rung chuyển, và dòng người tị nạn sẽ tràn qua biên giới Colombia, Brazil, đẩy khu vực vào thảm họa nhân đạo. Tất cả chỉ vì một quyết định đơn phương, không thảo luận, không cân nhắc hậu quả, của một tổng thống đang say men với quyền lực.
Tổng thống Trump sắp phát biểu chi tiết. Nhưng dù ông nói gì, lịch sử sẽ ghi nhận: ngày 3 tháng 1 năm 2026, Mỹ đã tự đặt mình vào vị thế của kẻ xâm lược, chà đạp lên chủ quyền một quốc gia độc lập, và mở ra cánh cửa cho những bất ổn có thể lan rộng ra toàn cầu. Đây không phải công lý, đây là sự kiêu ngạo chết người. Đây không phải giải phóng, đây là gieo rắc hỗn loạn. Và máu của người dân Venezuela vô tội đang đòi hỏi một câu trả lời đích thực từ lương tri nhân loại.
