Trương Hựu Hiệp kháng lệnh Tập Cận Bình để tránh thảm họa chiến tranh Đài Loan – liệu đây là cứu tinh hay tội nhân? Xem thêm chi tiết chấn động!
Trong bối cảnh Bắc Kinh rung chuyển bởi những đợt thanh trừng chưa từng có tiền lệ, Thượng tướng Trương Hựu Hiệp – vị tướng từng được coi là cánh tay phải đáng tin cậy nhất của Chủ tịch Tập Cận Bình – đã rơi vào vòng xoáy điều tra kỷ luật nghiêm trọng. Ngày 24 tháng 1 năm 2026, Bộ Quốc phòng Trung Quốc chính thức thông báo mở cuộc điều tra đối với ông Trương Hựu Hiệp, Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương, cùng Thượng tướng Lưu Chấn Lập vì “nghi ngờ vi phạm nghiêm trọng kỷ luật và pháp luật”. Đây không phải là một vụ việc thông thường trong chiến dịch “đả hổ” kéo dài, mà là đòn chí mạng nhắm thẳng vào đỉnh cao quyền lực quân sự, nơi mà ngay cả những người thân cận nhất với Tập Cận Bình cũng không còn được bảo vệ.
Sự sụp đổ của Trương Hựu Hiệp đánh dấu một bước ngoặt nguy hiểm trong nội bộ Đảng Cộng sản Trung Quốc. Ông là con trai của một vị tướng cách mạng lão thành, từng sát cánh với Tập Cận Bình từ những ngày đầu sự nghiệp, và giữ vị trí Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương – thực chất là người chỉ huy cao nhất trong Quân Giải phóng Nhân dân sau Chủ tịch Tập. Việc ông bị điều tra không chỉ làm tan vỡ Quân ủy Trung ương, nay chỉ còn lại hai thành viên là Tập Cận Bình và tướng Trương Thăng Dân – người đứng đầu cơ quan kỷ luật – mà còn phơi bày sự hoang mang sâu sắc trong hàng ngũ lãnh đạo quân đội. Đây là lần đầu tiên kể từ sau thời Mao Trạch Đông, một vị tướng cấp cao nhất bị thanh trừng khi vẫn đang tại vị, khiến toàn bộ hệ thống chỉ huy quân sự rơi vào trạng thái tê liệt tạm thời.
Áp lực từ bên ngoài đã đẩy Bắc Kinh vào thế bí. Năm 2025 chứng kiến Tổng thống Donald Trump tái đắc cử và trở lại Nhà Trắng với những đòn kinh tế tàn khốc nhắm thẳng vào Trung Quốc. Thuế quan tăng vọt, chiến tranh thương mại bùng nổ dữ dội hơn bao giờ hết, làm sụp đổ giấc mộng Vành đai Con đường và khiến khối BRICS rạn nứt nghiêm trọng. Đất hiếm – vũ khí kinh tế mà Bắc Kinh từng đe dọa – hóa ra lại bất lực trước sức mạnh đồng minh Mỹ-Nhật-Ấn. Kinh tế Trung Quốc lao dốc tự do: tăng trưởng GDP chạm đáy lịch sử, vốn đầu tư nước ngoài rút lui ồ ạt, thị trường bất động sản sụp đổ, thất nghiệp lan rộng như dịch bệnh. Giữa cơn bão ấy, Tập Cận Bình chuyển hướng đổ lỗi cho cấp dưới, nhưng chính quân đội – lực lượng then chốt – bắt đầu phát ra những tín hiệu phản kháng ngầm.
Mâu thuẫn giữa Trương Hựu Hiệp và Tập Cận Bình bùng nổ quanh ba vấn đề sống còn: liệu có nên coi Nhật Bản là kẻ thù chiến lược chính thức, có nên phát động chiến tranh với Đài Loan khi đối mặt liên minh Mỹ-Nhật-Đài áp đảo về công nghệ và hải quân, và có nên nhúng tay sâu hơn vào xung đột Trung Đông qua việc hỗ trợ Iran. Trong khi Tập Cận Bình thúc đẩy tư tưởng “chiến tranh nhân dân” và sẵn sàng đối đầu, Trương Hựu Hiệp – với kinh nghiệm chiến trường và tầm nhìn chiến lược – dường như nhận ra sự thật phũ phàng: một cuộc chiến như vậy là không thể thắng. Quân đội Trung Quốc đông đảo về số lượng nhưng phần lớn là thế hệ con một, với áp lực gia đình và kỳ vọng an toàn khổng lồ. Ý chí chiến đấu, tinh thần binh sĩ – yếu tố quyết định theo lý thuyết của Clausewitz – không thể mua bằng tiền hay vũ khí. Đối đầu với liên minh Mỹ-Nhật-Đài, nơi hệ thống phòng thủ được củng cố và dân chúng quyết tâm bảo vệ tự do, sẽ dẫn đến tổn thất khổng lồ, thậm chí thảm họa hạt nhân nếu leo thang.
Chính trong bối cảnh ấy, đoạn video xét xử Thiếu tướng Từ Cần Tiên – người từng kháng lệnh đàn áp sinh viên Thiên An Môn năm 1989 – bất ngờ tái xuất hiện và lan truyền chóng mặt. Từ Cần Tiên, tư lệnh Tập đoàn quân 38, đã thẳng thừng từ chối thi hành mệnh lệnh, chịu án tù 5-6 năm nhưng sống thọ và ra đi thanh thản, không hối hận. Lời ông từng nói vang vọng: quân đội phải được quốc gia hóa, không thể phục tùng mệnh lệnh cá nhân. Việc video này được tung ra đúng thời điểm nhạy cảm – cuối năm 2025, trùng với chuyến thăm Nga của Trương Hựu Hiệp – không thể là ngẫu nhiên. Nó như một lời cảnh tỉnh, một thông điệp ngầm từ những người còn giữ lương tri trong bộ máy quyền lực: kháng lệnh không phải phản bội, mà là trách nhiệm bảo vệ dân tộc khỏi vực thẳm.
Trương Hựu Hiệp, sau cuộc gặp với Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ Jake Sullivan năm 2024, đã nhấn mạnh việc thực thi cam kết giữa Trump và Tập Cận Bình tại San Francisco, đồng thời yêu cầu Mỹ điều chỉnh cách nhìn chiến lược. Ngay sau đó, Báo Giải phóng quân liên tiếp đăng hai bài xã luận: một kêu gọi lãnh đạo tập thể, bài kia nhấn mạnh phát huy dân chủ trong đảng và dẫn lời Đặng Tiểu Bình để phản bác mô hình tập quyền tuyệt đối. Những bài viết ấy không vô hại; chúng là bom nổ chậm nhắm thẳng vào Tập Cận Bình, khẳng định quân đội phải phục vụ quốc gia chứ không phải cá nhân.
Khi Trump siết chặt vòng vây kinh tế, Bắc Kinh thất bại thảm hại trong mọi đòn phản công. Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi – người bị Bắc Kinh công kích – trở thành biểu tượng cứng rắn, dẫn dắt Nhật Bản tái vũ trang và tuyên bố rõ ràng: nếu Đài Loan gặp biến, Nhật sẽ không đứng ngoài. Philippines cũng xác nhận sẽ bị kéo vào bất kỳ xung đột nào ở eo biển Đài Loan. Trước thực tế liên minh Mỹ-Nhật-Đài không thể đánh bại, Trương Hựu Hiệp đứng trước lựa chọn sống còn: tuân lệnh mù quáng dẫn đến thảm họa hay kháng lệnh để bảo toàn mạng sống và danh dự.
Bị điều tra, gia đình bị quản thúc – đó là rủi ro lớn, nhưng so với việc đẩy hàng triệu binh sĩ vào chỗ chết, so với nguy cơ hạt nhân nếu Trung Quốc nhúng tay vào Iran, thì đó vẫn là con đường ít đau đớn hơn. Lịch sử đã chứng minh: Từ Cần Tiên kháng lệnh, chịu tù nhưng sống thanh thản. Trương Hựu Hiệp, nếu chọn con đường tương tự, có thể trở thành tội nhân trong mắt Tập Cận Bình hôm nay, nhưng là lương tri còn sót lại trong mắt hậu thế. Việc Bắc Kinh ban hành quy định mới – cấm dùng lương tri từ chối mệnh lệnh miệng – chỉ càng chứng tỏ nỗi sợ hãi của quyền lực: sợ chính những người từng trung thành nay dám nói không.
Cuộc thanh trừng này không dừng ở Trương Hựu Hiệp. Nó phơi bày sự cô lập ngày càng sâu của Tập Cận Bình, nơi lòng trung thành bị thử thách đến tận cùng, và quân đội – lực lượng bảo vệ chế độ – đang bị xé nát từ bên trong. Khi ý chí chiến đấu suy yếu, khi tướng lĩnh cao cấp nhất bị nghi ngờ, thì giấc mộng bá chủ Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương trở nên xa vời hơn bao giờ hết.
