Đó không chỉ là một lời kêu gọi, mà là tiếng thét từ tận cùng tuyệt vọng của một quốc gia đang bị xé nát. Odesa – thành phố cảng phía Nam, biểu tượng của sức sống và niềm kiêu hãnh Ukraine – vừa trải qua một trong những đợt không kích tàn khốc nhất kể từ đầu cuộc chiến. Mười drone Nga lao xuống, phá hủy bệnh viện sản, trung tâm truyền máu, các tòa nhà dân cư, cướp đi sinh mạng của ít nhất hai người, làm bị thương hàng chục người khác, trong đó có cả những đứa trẻ vừa chào đời.
Nhưng Odesa không đơn độc. Kyiv, Dnipro, Donetsk, Kharkiv – khắp nơi trên đất Ukraine, bom đạn Nga vẫn ngày đêm trút xuống. Chỉ trong một đêm, 315 drone và 7 tên lửa được phóng đi, trong đó có cả vũ khí do Triều Tiên sản xuất – minh chứng cho sự leo thang nguy hiểm của liên minh độc tài trong thế kỷ 21. Lực lượng phòng không Ukraine đã bắn hạ phần lớn, nhưng những gì còn lại đủ để biến các thành phố thành địa ngục trần gian.
Trong bối cảnh ấy, Zelenskyy không chỉ nói với người dân Ukraine, mà còn hướng thẳng thông điệp tới Tổng thống Mỹ Donald Trump, các lãnh đạo châu Âu và toàn bộ cộng đồng quốc tế: “Hành động, chứ không phải lời nói, mới có thể cứu Ukraine. Mỹ có sức mạnh buộc Nga phải ngồi vào bàn hòa bình. Châu Âu không còn lựa chọn nào ngoài việc thể hiện sự kiên định. Thế giới không thể tiếp tục kêu gọi ngoại giao rồi để mặc Nga phớt lờ mọi thỏa thuận.”
Lời kêu gọi ấy không phải là lần đầu. Nhưng lần này, nó được nhấn mạnh bằng máu, nước mắt và sự phẫn nộ. Zelenskyy nhấn mạnh: “Thế giới không thể im lặng trước tội ác chiến tranh. Im lặng là đồng lõa. Chúng ta cần áp lực thực sự – bằng lệnh trừng phạt, bằng viện trợ quân sự, bằng các biện pháp ngoại giao cứng rắn – để buộc Nga phải dừng lại.”
Thực tế, Ukraine không chỉ chờ đợi mà còn chủ động phản công. Chiến dịch Spider Web – đòn tấn công drone vào sâu trong lãnh thổ Nga, phá hủy gần một phần ba lực lượng máy bay ném bom chiến lược của Putin – đã khiến thế giới sửng sốt. Đó là lời khẳng định: Ukraine không cam chịu làm nạn nhân, mà sẵn sàng đáp trả, sẵn sàng leo thang nếu không được bảo vệ. Nhưng mỗi bước phản công ấy lại kéo theo những đợt báo thù tàn bạo hơn từ phía Nga. Putin, trong cơn giận dữ, tuyên bố sẽ “trả đũa không khoan nhượng”, và thực tế là các cuộc không kích đã tăng mạnh cả về quy mô lẫn mức độ tàn phá.
Trong khi đó, bàn đàm phán hòa bình vẫn giẫm chân tại chỗ. Mỹ, dưới thời Tổng thống Trump, từng nhiều lần gây sức ép buộc Ukraine phải nhượng bộ lãnh thổ để đổi lấy hòa bình – một giải pháp mà Zelenskyy và toàn thể nhân dân Ukraine kiên quyết bác bỏ. Nhưng trước sự cứng đầu của Putin, Trump bắt đầu dịu lại, không còn công khai thúc ép Ukraine dừng chiến đấu bằng mọi giá. Tuy nhiên, sự “mềm mỏng” này lại khiến các đồng minh châu Âu lo ngại: liệu Mỹ có còn đủ quyết đoán để dẫn dắt cuộc chiến vì công lý, hay sẽ tiếp tục nhún nhường để bảo vệ lợi ích riêng?
Zelenskyy hiểu rõ: chỉ có sức ép thực sự từ Mỹ và châu Âu – các lệnh trừng phạt mạnh tay, cắt đứt nguồn thu từ dầu khí Nga, viện trợ phòng không, tên lửa, khí tài hiện đại – mới có thể buộc Putin phải lùi bước. Ông kêu gọi hạ trần giá dầu Nga xuống 30 USD/thùng thay vì mức 60 USD hiện tại, coi đó là “đòn đánh thực chất” vào kinh tế chiến tranh của Moscow. Ông cũng nhấn mạnh: Ukraine cần hệ thống phòng không, tên lửa đánh chặn, các giải pháp bảo vệ hạ tầng năng lượng, và trên hết là những cam kết an ninh dài hạn từ phương Tây.
Nhưng trong khi Ukraine chờ đợi, các cuộc tấn công vẫn tiếp diễn. Odesa, thành phố từng là cửa ngõ của hòa bình và thịnh vượng, giờ đây trở thành biểu tượng của sự kháng cự tuyệt vọng. Những bà mẹ trẻ ôm con chạy trong đêm, những người già khóc bên đống đổ nát, những người lính kiệt sức nhưng vẫn đứng vững trước làn sóng bạo lực không ngừng. Đó là hình ảnh của một dân tộc không chịu khuất phục, nhưng cũng là lời nhắc nhở đau đớn về cái giá của sự chần chừ và thỏa hiệp nửa vời từ cộng đồng quốc tế.
Zelenskyy không giấu nổi sự thất vọng trước thái độ “mềm dẻo” của Mỹ. Ông nói thẳng: “Chúng ta không còn nhiều thời gian. Tôi muốn những quyết định cụ thể, không phải những lời hứa suông. Hòa bình của Ukraine, an ninh của châu Âu, thậm chí cả vận mệnh của thế giới, đều phụ thuộc vào sự quyết đoán của Mỹ và các đồng minh.” Ông sẽ tiếp tục mang thông điệp này tới thẳng Tổng thống Trump tại Hội nghị G-7 sắp tới, nơi số phận của hàng triệu người Ukraine – và có thể là cả trật tự thế giới – sẽ được định đoạt trên bàn đàm phán.
Trong khi đó, trên chiến trường, Ukraine vẫn phải tự cứu mình trước khi được cứu. Những cuộc phản công, những chiến dịch táo bạo như Spider Web, những nỗ lực bảo vệ từng tấc đất, từng sinh mạng – tất cả đều là minh chứng cho ý chí không khuất phục của một dân tộc nhỏ bé nhưng kiên cường. Nhưng ý chí ấy, dù mạnh mẽ đến đâu, cũng không thể thay thế được sự hỗ trợ thực chất từ bên ngoài.
Câu hỏi đặt ra lúc này không chỉ là Ukraine sẽ trụ vững được bao lâu, mà là thế giới sẽ còn im lặng đến bao giờ trước tội ác chiến tranh. Zelenskyy đã nói thay tiếng lòng của hàng triệu người: “Im lặng là đồng lõa. Thế giới phải hành động – ngay bây giờ, trước khi quá muộn.”