Trong bối cảnh chiến tranh Nga-Ukraine bước vào giai đoạn căng thẳng chưa từng có, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã gửi lời cảnh báo sắc lạnh đến Tổng thống Nga Vladimir Putin, khẳng định rằng Ukraine sẽ không bao giờ chấp nhận bất kỳ tối hậu thư nào từ Moscow. Sau cuộc điện đàm kéo dài hai giờ với Tổng thống Mỹ Donald Trump, Zelensky nhấn mạnh lập trường kiên định: “Chúng tôi sẽ không từ bỏ lãnh thổ, con người, hay nhà cửa của mình.” Lời tuyên bố này không chỉ là một thông điệp gửi đến Kremlin mà còn là lời khẳng định mạnh mẽ về ý chí bất khuất của một quốc gia đang gồng mình chống lại cuộc xâm lược tàn bạo. Trong khi đó, một diễn biến bất ngờ đã làm rung chuyển cục diện chiến trường: binh lính Triều Tiên, từng được ghi nhận hiện diện hỗ trợ Nga, giờ đây dường như đã “bốc hơi” khỏi các mặt trận. Cùng lúc, một quốc gia NATO từ châu Á, bất chấp sự phản đối từ Mỹ, đã mạnh mẽ chuyển giao hàng loạt siêu tăng Abrams cho Ukraine, đánh dấu một bước ngoặt trong hỗ trợ quân sự cho Kyiv.
Cuộc điện đàm giữa Zelensky và Trump diễn ra ngay sau cuộc thảo luận giữa Trump và Putin, nơi các điều kiện cho một hiệp định hòa bình tiềm năng được đặt lên bàn. Tuy nhiên, thay vì đóng vai trò trung gian tích cực, Trump bất ngờ tuyên bố “rửa tay” khỏi các cuộc đàm phán, để lại Ukraine và châu Âu tự quyết định số phận trong một cuộc chiến đang ngày càng leo thang. Trên mạng xã hội X, Trump tuyên bố rằng Ukraine và Nga cần “ngay lập tức bắt đầu đàm phán,” nhưng ông không đưa ra bất kỳ lộ trình cụ thể nào, cũng không cam kết về trừng phạt mới hay hỗ trợ quân sự bổ sung. Động thái này khiến các đồng minh châu Âu rơi vào thế bị động, đối mặt với viễn cảnh đáng lo ngại rằng Mỹ – đồng minh lớn nhất của họ – có thể đang từ bỏ trách nhiệm trong cuộc xung đột lớn nhất châu Âu kể từ Thế chiến thứ hai. Một quan chức châu Âu giấu tên cho biết: “Chúng tôi lo ngại rằng Trump đang từ bỏ nỗ lực ngoại giao, để lại Ukraine đơn độc trong thời điểm cần hỗ trợ nhất.”
Trong khi Mỹ tỏ ra do dự, một quốc gia NATO từ châu Á – cụ thể là Australia – đã hành động quyết liệt. Bất chấp sự phản đối âm thầm từ Washington, Canberra đã bắt đầu vận chuyển 49 xe tăng M1A1 Abrams đã ngừng biên chế đến Ukraine, như một phần của gói hỗ trợ quân sự quy mô lớn công bố vào tháng 10 năm 2024. Đài truyền hình ABC của Australia đưa tin rằng Thủ tướng Anthony Albanese đã xác nhận kế hoạch này trong cuộc gặp với Zelensky tại Rome vào ngày 18 tháng 5. Tuy nhiên, một số quan chức Mỹ vẫn bày tỏ lo ngại về tính hiệu quả của những chiếc Abrams trên chiến trường Ukraine, nơi lớp giáp mỏng ở nóc xe khiến chúng dễ bị tấn công bởi máy bay không người lái (UAV) của Nga. Dù vậy, quyết định của Australia là một tín hiệu mạnh mẽ: ngay cả khi Mỹ chùn bước, các đồng minh khác của Ukraine vẫn sẵn sàng đứng lên.
Trên chiến trường, lực lượng Ukraine đang đạt được những bước tiến đáng kể. Các đơn vị vũ trang Ukraine đã tiến công mạnh mẽ vào khu vực Belgorod và Kursk của Nga, đẩy lùi quân Nga tại nhiều mặt trận. Các video định vị địa lý từ ngày 19 tháng 5 cho thấy quân Ukraine đã tiến vào ngoại ô phía nam của Tekino, một ngôi làng biên giới ở vùng Kursk. Trong khi đó, Nga phải đối mặt với những thất bại nặng nề, với các báo cáo cho thấy lực lượng của Putin đang tháo chạy tại một số khu vực. Đáng chú ý, sự hiện diện của binh lính Triều Tiên – từng được Nga sử dụng để tăng cường lực lượng – dường như đã giảm mạnh. Phóng viên chiến trường Konstantin Mashovets khẳng định rằng quân đội Triều Tiên không còn tham gia các cuộc tấn công ở khu vực Kursk, và nếu có, cũng chỉ xuất hiện “thỉnh thoảng.” Điều này đặt ra câu hỏi về tính bền vững của liên minh Nga-Triều Tiên trong cuộc xung đột này.
Tại khu vực Toretsk, Ukraine nhận được quân tiếp viện và đang phản công mạnh mẽ. Lực lượng Ukraine tiến dọc theo tuyến đường sắt về phía đông nam Delylivka, trong khi quân Nga bị đẩy lùi về phía tây bắc Toretsk. Các nhà phân tích từ Viện Nghiên cứu Chiến tranh (ISW) xác nhận rằng Ukraine đã đẩy lùi ít nhất 10 cuộc tấn công của Nga ở khu vực Kursk trong 24 giờ qua, bất chấp việc Nga thực hiện 11 cuộc không kích và sử dụng 26 quả bom dẫn đường. Trong khi đó, Nga tiếp tục tập trung lực lượng ở khu vực Kursk, nhưng chỉ với các nhóm nhỏ, cho thấy sự thiếu hụt nguồn lực nghiêm trọng. Một đại diện từ nhóm Suspid Vadim Mnck tiết lộ rằng Nga có thể chỉ còn bốn hoặc năm trung đoàn súng trường cơ giới ở khu vực này, chủ yếu là lực lượng dự bị được huy động vội vã.
Sự rút lui của Trump khỏi vai trò trung gian hòa giải đã làm dấy lên những lo ngại sâu sắc ở châu Âu. Các nhà lãnh đạo EU và NATO lo sợ rằng Putin có thể lợi dụng tình hình để kéo dài chiến sự, tái tổ chức lực lượng và củng cố lợi thế chiến lược. Chuyên gia Maria Sehová cảnh báo rằng Nga đang tạo ra “ảo tưởng về thiện chí đàm phán” để xoa dịu cộng đồng quốc tế, trong khi vẫn kiên quyết theo đuổi mục tiêu xóa sổ Ukraine như một quốc gia có chủ quyền. Lời khẳng định của Putin rằng hòa bình chỉ có thể đạt được bằng cách “loại bỏ nguyên nhân gốc rễ” của cuộc khủng hoảng – ám chỉ sự tồn tại của một Ukraine độc lập – là minh chứng cho tham vọng thực dân mới của Moscow.
Trong bối cảnh đó, phản ứng mơ hồ của Trump càng làm tình hình thêm bất ổn. Ông từng tuyên bố mạnh mẽ về việc mang lại hòa bình, nhưng giờ đây lại giữ im lặng về các biện pháp hỗ trợ quân sự hoặc trừng phạt bổ sung. Một số ý kiến tại Mỹ vẫn kêu gọi hành động mạnh mẽ hơn. Thượng nghị sĩ Lindsey Graham đã đề xuất áp đặt các lệnh trừng phạt mới, trong khi lãnh đạo Thượng viện Mitch McConnell xác nhận rằng một dự luật trừng phạt Nga đã sẵn sàng để thông qua nếu cần thiết. Tuy nhiên, với sự do dự của Trump, hy vọng về một giải pháp ngoại giao nhanh chóng ngày càng xa vời.
Quyết định của Australia chuyển giao xe tăng Abrams, dù bị Mỹ phản đối, là một lời nhắc nhở rằng cuộc chiến ở Ukraine không chỉ là vấn đề của riêng châu Âu. Nó là một cuộc đấu tranh toàn cầu vì tự do và chủ quyền. Khi Ukraine tiếp tục gánh chịu những mất mát to lớn về sinh mạng và cơ sở hạ tầng, sự hỗ trợ từ các đồng minh – dù là từ châu Âu hay châu Á – trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Trong thời khắc then chốt này, thế giới không thể để Ukraine đơn độc đối mặt với một kẻ xâm lược đang ngụy trang dưới vỏ bọc của những cuộc đàm phán hòa bình giả tạo.
.png)