.png)
.png)
Trong một động thái táo bạo và đầy tính toán, Nga đã mở một cuộc tấn công chưa từng có vào Ukraine, triển khai 273 máy bay không người lái (UAV) các loại, chủ yếu là mẫu Geran-2 mang sức mạnh hủy diệt, nhắm thẳng vào các mục tiêu chiến lược trên khắp lãnh thổ Ukraine. Theo Không quân Ukraine, chỉ 88 UAV bị bắn hạ, trong khi 128 chiếc "mất tích" – nhiều khả năng là mồi nhử tinh vi nhằm làm kiệt quệ hệ thống phòng không của Kiev. Còn lại 57 UAV, như một lời tuyên bố thầm lặng từ Moscow, dường như đã đánh trúng đích, để lại những vết thương sâu sắc trên chiến trường Ukraine.
Cuộc tập kích này, được báo chí Ukraine như PravdaUkraine mô tả là "lớn nhất từ trước đến nay", không chỉ phô diễn sức mạnh công nghệ quân sự của Nga mà còn là một đòn đánh tâm lý, làm rung chuyển niềm tin vào khả năng phòng thủ của Ukraine. Kỷ lục trước đó, ghi nhận vào ngày 23/2/2025 với 267 UAV, đã bị vượt qua chỉ trong vòng ba tháng, cho thấy Moscow đang đẩy nhanh chiến lược sử dụng UAV như vũ khí chủ lực để áp đảo đối phương. Trong bối cảnh cuộc xung đột Nga-Ukraine bước sang năm thứ ba, cuộc chiến trên không đã trở thành một đấu trường không khoan nhượng, nơi công nghệ và chiến thuật quyết định số phận của cả hai bên.
Tại Kiev, thủ đô của Ukraine, và tỉnh Dnipropetrovsk ở miền Trung, những tiếng nổ vang rền trong đêm đã đánh thức người dân khỏi giấc ngủ mong manh. Dữ liệu vệ tinh cho thấy những nguồn nhiệt lớn bốc lên từ căn cứ không quân Vasilkov gần Kiev, nơi phi đội F-16 – biểu tượng của sự hỗ trợ quân sự phương Tây dành cho Ukraine – đang đồn trú. Các kênh theo dõi chiến sự Ukraine cho hay, Nga đã nhắm mục tiêu chính xác vào bãi đỗ máy bay, nơi những chiến đấu cơ F-16 được cho là đang chuẩn bị cho các phi vụ phản công. Hình ảnh từ hiện trường, dù chưa được công bố chính thức, gợi lên một khung cảnh đổ nát: khói đen cuồn cuộn, mảnh vỡ kim loại vương vãi, và những giấc mơ về ưu thế trên không của Ukraine tan biến trong ngọn lửa.
Những chiếc F-16, được các nước châu Âu như Đan Mạch, Hà Lan, Na Uy và Bỉ cam kết viện trợ từ năm 2023, là niềm hy vọng lớn của Kiev trong việc cân bằng cán cân không quân trước Nga. Với tổng cộng 85 chiếc được hứa hẹn, và khoảng 20 chiếc đã được bàn giao tính đến tháng 8/2024, chúng đại diện cho một bước tiến vượt bậc so với các máy bay MiG-29 và Su-27 thời Liên Xô mà Ukraine từng phụ thuộc. Tuy nhiên, sự xuất hiện của F-16 trên chiến trường cũng đồng nghĩa với việc chúng trở thành mục tiêu ưu tiên của Nga. Tính đến giữa tháng 5/2025, ít nhất ba chiếc F-16 đã bị phá hủy trong các cuộc giao tranh trên không, chưa kể những thiệt hại dưới mặt đất như trong đợt tấn công mới nhất này. Một nguồn tin từ Không quân Ukraine từng tiết lộ rằng một tên lửa đạn đạo Kinzhal của Nga đã đánh trúng căn cứ F-16 trước đó, nhưng chi tiết về thiệt hại vẫn được giữ kín, như một nỗ lực để bảo vệ tinh thần chiến đấu của lực lượng.
Trong khi Ukraine vật lộn với những tổn thất, Nga vẫn giữ được sự lạnh lùng và hiệu quả trong chiến thuật của mình. Bộ Quốc phòng Nga, thông qua hãng thông tấn RiaNovosti, tuyên bố đã đẩy lùi một cuộc tấn công UAV của Ukraine vào bang biên giới Belgorod, bắn hạ 18 UAV mà không ghi nhận thương vong hay thiệt hại đáng kể. Thông điệp từ Moscow rất rõ ràng: họ không chỉ tấn công mà còn sẵn sàng phòng thủ, duy trì thế chủ động trên cả hai mặt trận. Việc sử dụng UAV Geran-2, được cho là biến thể dựa trên thiết kế Shahed-136 của Iran, cho thấy Nga đã học hỏi và thích nghi nhanh chóng, biến những thiết bị giá rẻ thành công cụ gây rối loạn hệ thống phòng không đối phương. Với khả năng mang đầu đạn nặng từ 50 đến 90 kg và tầm bay lên tới 2.500 km, Geran-2 không chỉ là mối đe dọa vật lý mà còn là một lời cảnh báo chiến lược: không nơi nào trên đất Ukraine là an toàn.
Cuộc tấn công này diễn ra trong bối cảnh phức tạp hơn, khi Nga bất ngờ ca ngợi Mỹ vì vai trò hỗ trợ tổ chức cuộc hòa đàm giữa hai bên tại Istanbul. Dưới sự lãnh đạo của Tổng thống Donald Trump, Mỹ dường như đang tìm cách định vị mình là một trung gian hòa giải, một động thái gây tranh cãi khi Washington đồng thời tiếp tục cung cấp viện trợ quân sự cho Ukraine. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán tại Istanbul vẫn chưa mang lại bước đột phá, với phái đoàn Ukraine bị báo chí Nga mô tả là "chậm chạp" và "thiếu quyết đoán". Trong khi đó, trên chiến trường, Nga không hề giảm nhịp độ. Các báo cáo từ Ukraine cho thấy các đợt tấn công UAV của Nga không chỉ nhắm vào cơ sở quân sự mà còn gây áp lực lên hạ tầng dân sự, làm gián đoạn nguồn điện và sinh hoạt tại nhiều khu vực.
Tại Dnipropetrovsk, thiệt hại vẫn đang được đánh giá, nhưng hình ảnh từ vệ tinh và các báo cáo sơ bộ cho thấy các cơ sở công nghiệp và năng lượng có thể đã bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Việc Nga nhắm vào các khu vực này không phải ngẫu nhiên. Các chuyên gia quân sự nhận định rằng, Moscow đang cố gắng làm suy yếu khả năng hậu cần của Ukraine, cắt đứt nguồn cung cấp năng lượng và vũ khí để làm chậm đà phản công của Kiev. Chiến thuật "bầy đàn UAV" – kết hợp UAV tự sát với các phi cơ mồi nhử – đã chứng minh hiệu quả trong việc làm quá tải hệ thống phòng không Ukraine, vốn đang bị kéo căng bởi thiếu hụt đạn dược và nhân lực.
Trong bối cảnh này, sự phụ thuộc của Ukraine vào viện trợ phương Tây càng trở nên rõ ràng. Các hệ thống phòng không như IRIS-T hay Patriot, dù hiệu quả, lại tiêu tốn chi phí gấp nhiều lần so với UAV Geran-2 giá rẻ của Nga. Một chiếc tên lửa IRIS-T có giá tới 430.000 USD, trong khi UAV Shahed chỉ khoảng 20.000 USD – một sự chênh lệch kinh tế khiến Ukraine rơi vào thế bất lợi trong cuộc chiến tiêu hao. Hơn nữa, việc Nga sử dụng UAV mồi nhử để đánh lạc hướng radar và tiêu hao đạn phòng không đã đặt Kiev vào tình thế tiến thoái lưỡng nan: bắn hạ càng nhiều UAV, Ukraine càng nhanh chóng cạn kiệt nguồn lực.
Cuộc tấn công đêm 18/5 không chỉ là một đòn giáng mạnh vào cơ sở hạ tầng quân sự của Ukraine mà còn là một lời nhắc nhở rằng Nga đang không ngừng tinh chỉnh chiến thuật của mình. Từ việc sử dụng UAV giá rẻ đến tên lửa đạn đạo Kinzhal, Moscow đang xây dựng một mạng lưới tấn công đa tầng, khiến Ukraine khó lòng dự đoán và đối phó. Trong khi đó, tại Washington, Tổng thống Trump tiếp tục giữ thái độ trung lập đầy toan tính, vừa hỗ trợ Ukraine bằng viện trợ quân sự, vừa thúc đẩy các cuộc đàm phán hòa bình. Liệu đây có phải là một chiến lược để kéo dài xung đột, hay một nỗ lực thực sự để tìm kiếm hòa bình? Chỉ thời gian mới có thể trả lời.
Cuộc chiến trên không ở Ukraine đã bước vào một giai đoạn mới, nơi công nghệ UAV trở thành trung tâm của mọi toan tính chiến lược. Với Nga, đó là công cụ để áp đảo và làm suy yếu đối thủ. Với Ukraine, đó là một thách thức sống còn, đòi hỏi sự sáng tạo và hỗ trợ mạnh mẽ hơn từ các đồng minh. Khi khói lửa vẫn bốc lên từ căn cứ Vasilkov và các khu vực khác, người dân Ukraine tiếp tục đối mặt với một thực tế khắc nghiệt: hòa bình vẫn là một giấc mơ xa vời, và bầu trời của họ vẫn đang rực cháy.