.png)
.png)
Chiến trường Ukraine tiếp tục bốc cháy dữ dội, nơi những diễn biến mới nhất khiến cả thế giới nín thở. Trong một động thái chấn động, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã “nổ phát súng” đầu tiên vào Nga, làm dấy lên những lo ngại rằng thế giới đang đứng trước bờ vực của một cuộc chiến tranh toàn cầu. Washington đang toan tính gì? Liệu đây có phải là bước ngoặt định đoạt số phận của cuộc xung đột kéo dài hơn bốn năm qua? Một nghịch lý nghiệt ngã đang phơi bày trước mắt: trong khi phương Tây kêu gọi hòa bình, dòng tiền từ chính họ lại vô tình tiếp tay cho cỗ máy chiến tranh của Điện Kremlin.
Tại châu Âu, cuộc khủng hoảng năng lượng đã đẩy các quốc gia vào tình thế tiến thoái lưỡng nan. Những nỗ lực kiềm chế sự phụ thuộc vào năng lượng Nga dường như chỉ là bề mặt, khi hàng tỷ euro từ việc mua dầu khí vẫn chảy vào ngân khố Moscow. Theo một báo cáo mới đây của BBC, kể từ tháng 5 năm 2022, xuất khẩu dầu khí của Nga đã mang về doanh thu gấp ba lần viện trợ quốc tế dành cho Ukraine. Nghịch lý này như một cái tát vào mặt những lời cam kết đoàn kết với Kyiv. Các quốc gia phương Tây, dù công khai ủng hộ Ukraine, vẫn tiếp tục bơm tiền vào Nga thông qua các giao dịch năng lượng. Trong năm 2024, Nga thu về hơn 883 tỷ euro từ nhiên liệu hóa thạch, với 228 tỷ euro đến từ các nước áp đặt lệnh trừng phạt, trong đó EU đóng góp tới 209 tỷ euro. Dầu thô chảy qua Hungary và Slovakia, khí đốt qua Thổ Nhĩ Kỳ tăng 26,77% chỉ trong hai tháng đầu năm 2025, bất chấp áp lực quốc tế. Những con số này không chỉ đáng báo động mà còn phơi bày sự bất lực của các lệnh trừng phạt trong việc bóp nghẹt nguồn tài chính của Nga.
Trong khi đó, chiến trường Ukraine chứng kiến những bước chuyển đầy kịch tính. Đức, quốc gia từng chần chừ trong việc cung cấp vũ khí tầm xa, đã bất ngờ thay đổi lập trường. Thủ tướng Friedrich Merz, trong một tuyên bố trên đài truyền hình ZDF ngày 28 tháng 5, không loại trừ khả năng chuyển giao tên lửa hành trình Taurus cho Ukraine – một động thái từng bị cựu Thủ tướng Olaf Scholz thẳng thừng từ chối. Berlin và Kyiv đã ký một biên bản ghi nhớ trị giá 5 tỷ euro, mở đường cho việc hợp tác sản xuất vũ khí tầm xa, với mục tiêu cho phép Ukraine tấn công các mục tiêu quân sự sâu trong lãnh thổ Nga. “Ukraine có quyền tự vệ đầy đủ, kể cả bằng cách tập kích các mục tiêu bên ngoài lãnh thổ,” Merz tuyên bố, đánh dấu một bước ngoặt trong chính sách quốc phòng của Đức. Điện Kremlin lập tức phản ứng, với người phát ngôn Dmitry Peskov gọi đây là “hành động đi ngược lại hòa bình.” Nhưng sự chuyển mình của Đức không chỉ là một lời cảnh báo cho Moscow mà còn là tín hiệu rằng châu Âu đang dần mất kiên nhẫn với những toan tính kéo dài của Nga.
Trên thực địa, quân đội Ukraine tiếp tục ghi dấu ấn với những chiến công vang dội. Một cuộc tấn công sử dụng hệ thống tên lửa HIMARS do Mỹ cung cấp đã san phẳng một trung tâm chỉ huy của Nga tại Kursk, khiến Moscow chịu tổn thất nặng nề. Video từ hiện trường cho thấy một tòa nhà bị phá hủy hoàn toàn, với những mảnh vỡ và túi đen được chuyển đi trong lặng lẽ – dấu hiệu của một thất bại ê chề. Tại Bakhmut, không quân Ukraine đã đánh sập một trụ sở quân sự Nga bằng một cuộc không kích chính xác, để lại đống đổ nát thay vì một trung tâm chỉ huy. Trên Biển Đen, lực lượng phòng không Ukraine bắn hạ một máy bay không người lái phản lực mới nhất của Nga, một cú đánh không chỉ vào khí tài mà còn vào lòng kiêu hãnh của không quân Nga. Những chiến thắng này, dù nhỏ lẻ, là minh chứng cho tinh thần bất khuất của Kyiv trước cỗ máy chiến tranh khổng lồ của Moscow.
Trong bối cảnh đó, Tổng thống Trump đã đẩy mạnh áp lực lên Nga với một tối hậu thư sắc lạnh. “Moscow có hai tuần để chứng minh họ nghiêm túc về việc chấm dứt cuộc xâm lược,” ông tuyên bố tại một hội nghị thượng đỉnh kinh doanh ở Miami. “Nếu họ tiếp tục câu giờ, Washington sẽ có cách đáp trả khác.” Lời đe dọa này không phải là hư danh. Trump đã thúc đẩy một lệnh ngừng bắn ngay lập tức giữa Moscow và Kyiv, đồng thời đe dọa áp đặt các lệnh trừng phạt mới nếu Nga không nhượng bộ. Ông cũng không ngần ngại chỉ trích Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy, cáo buộc ông “đánh bạc với thế chiến thứ ba” khi từ chối các điều khoản đàm phán của Nga. Đặc phái viên của Trump, Trung tướng Keith Kellogg, đã công khai chỉ trích Tổng thống Nga Vladimir Putin vì những phát ngôn hiếu chiến, gọi cảnh báo về thế chiến thứ ba của Putin là “liều lĩnh và không phù hợp với một cường quốc.”
Tuy nhiên, lời kêu gọi ngừng bắn của Trump không phải không gây tranh cãi. Nhiều nhà phân tích cho rằng đây là một nước cờ chính trị nhằm củng cố hình ảnh của ông tại Mỹ, trong khi thực tế, Washington vẫn duy trì chính sách “nước đôi” – vừa hỗ trợ Ukraine, vừa tránh đối đầu trực tiếp với Nga. Cuộc đàm phán đầu tiên giữa Nga và Ukraine sau ba năm, diễn ra tại Istanbul vào đầu tháng này, đã không mang lại đột phá. Nga trình bày một bản ghi nhớ về lệnh ngừng bắn, nhưng Ukraine cho rằng Moscow đang cố tình trì hoãn và làm suy yếu cuộc đối thoại. Zelenskyy gọi các cuộc đàm phán này là “hình thức, không thực chất,” trong khi Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov khẳng định Nga sẵn sàng cho một vòng đàm phán mới. Sự thiếu minh bạch từ Điện Kremlin, khi không công khai danh sách yêu cầu cụ thể, càng làm gia tăng sự nghi ngờ về ý định thực sự của họ.
Thổ Nhĩ Kỳ, một quốc gia từng duy trì thế cân bằng với Nga, cũng bắt đầu mất kiên nhẫn. Bộ trưởng Ngoại giao Hakan Fidan cảnh báo rằng nếu Moscow không linh hoạt trong đàm phán, họ có nguy cơ bị cô lập trên trường quốc tế. “Sáng kiến ngừng bắn của Tổng thống Trump là một tín hiệu quan trọng,” Fidan nhấn mạnh, kêu gọi Nga nắm bắt cơ hội để tránh rơi vào thế bất lợi về ngoại giao. Lời cảnh báo này không chỉ phản ánh sự thay đổi trong lập trường của Ankara mà còn cho thấy sự đồng thuận ngày càng lớn trong cộng đồng quốc tế: Nga phải chịu trách nhiệm cho những hành động của mình.
Nhưng bức tranh toàn cảnh không chỉ dừng lại ở chiến trường hay bàn đàm phán. Một nghịch lý lớn hơn đang hiện hữu: châu Âu, dù lên án Nga, vẫn tiếp tục bơm tiền vào cỗ máy chiến tranh của họ thông qua các giao dịch năng lượng. Các trung tâm lọc dầu ở Thổ Nhĩ Kỳ và Ấn Độ, nơi dầu thô Nga được chuyển đổi thành nhiên liệu rồi xuất khẩu sang EU, là minh chứng rõ ràng cho sự lỏng lẻo trong các lệnh trừng phạt. Theo Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Không khí Sạch (CREA), những trung tâm này đã xử lý lượng hàng hóa trị giá 6,1 tỷ euro, nhưng không có dấu hiệu nào cho thấy chúng sẽ sớm bị đóng cửa. Các chuyên gia kêu gọi phương Tây thắt chặt kiểm soát và chấm dứt việc gián tiếp tài trợ cho Nga, nhưng lo ngại về giá năng lượng tăng vọt và nguy cơ leo thang chiến tranh vẫn khiến các chính phủ chùn bước.
Khi thế giới dõi theo từng động thái của Trump, Putin, và Zelenskyy, câu hỏi lớn nhất vẫn treo lơ lửng: Liệu những diễn biến này có đẩy nhân loại đến gần hơn với một cuộc chiến tranh toàn cầu, hay đây chỉ là những nước cờ chiến lược trong một ván bài địa chính trị đầy rủi ro? Hai tuần tới, như Trump đã nói, có thể sẽ là thời điểm quyết định.