.png)
.png)
Ngày 27 tháng 5 năm 2025, Trung Đông tiếp tục là tâm điểm của những biến động dữ dội, nơi khói lửa chiến tranh và những toan tính địa chính trị đan xen, đẩy khu vực vào một vòng xoáy bất ổn chưa từng thấy. Từ Gaza, nơi Israel hé lộ kế hoạch chiếm đóng đầy tham vọng, đến các cuộc đàm phán hạt nhân căng thẳng giữa Mỹ và Iran, và những động thái quân sự bí ẩn ở Syria, bức tranh Trung Đông hiện lên như một ván cờ rực rỡ nhưng đầy hiểm nguy, nơi mỗi nước đi đều có thể thay đổi số phận của hàng triệu con người.
Tại Gaza, Israel vừa công bố một chiến lược quân sự táo bạo, đánh dấu bước ngoặt trong cuộc xung đột kéo dài với Hamas. Theo thông tin từ lực lượng phòng vệ Israel (IDF), quân đội nước này đặt mục tiêu kiểm soát 75% diện tích Gaza, chia vùng đất này thành ba khu vực biệt lập dành cho dân thường Palestine. Kế hoạch này, được tiết lộ vào ngày 25 tháng 5, không chỉ là một động thái quân sự mà còn là lời tuyên bố rõ ràng về ý định định hình lại cục diện chính trị và lãnh thổ tại Gaza. Khu vực Masi dọc bờ biển phía nam, trung tâm Deir al-Balah và Nusayrat, cùng khu vực xung quanh thành phố Gaza ở phía bắc sẽ trở thành những “lồng giam” mới cho dân thường, nơi hơn 1 triệu người hiện đang chen chúc sinh sống. IDF tuyên bố việc tái cơ cấu này sẽ mất khoảng hai tháng, nhưng thực tế, nó phản ánh một chiến lược dài hơi nhằm bóp nghẹt Hamas, phá hủy cơ sở hạ tầng của tổ chức này và củng cố sự kiểm soát của Israel.
Chiến dịch này đánh dấu sự chuyển đổi rõ rệt trong cách tiếp cận của Israel. Thay vì tập trung tiêu diệt các tay súng Hamas, IDF giờ đây nhắm đến việc chiếm giữ lãnh thổ và phá hủy các đường hầm – mạng lưới chiến lược từng là xương sống của Hamas. Theo các quan chức Israel, kể từ khi xung đột bùng nổ vào ngày 7 tháng 10 năm 2023, khoảng 20.000 tay súng Hamas đã bị tiêu diệt, và 25% trong số gần 1.000 km đường hầm đã bị phá hủy. Chỉ huy IDF tại Khan Younis, thành phố phía nam Gaza, tuyên bố với giọng điệu cứng rắn: “Hamas đang mất hầu hết tài sản và quyền kiểm soát. Đây không phải là cuộc chiến vô tận. Chúng tôi sẽ kết thúc nó bằng cách đạt được các mục tiêu.” Lời cam kết này không chỉ là thông điệp gửi đến Hamas mà còn là lời khẳng định với các đồng minh phương Tây, những người đang ngày càng chỉ trích gay gắt các hành động quân sự của Israel.
Tuy nhiên, tham vọng của Israel không diễn ra mà không gặp trở ngại. Mỹ, đồng minh lớn nhất của Israel, đã đề nghị trì hoãn chiến dịch tấn công toàn diện tại Gaza để tạo cơ hội cho các cuộc đàm phán trao đổi con tin với Hamas. Các nguồn tin từ Jerusalem Post cho biết Washington lo ngại rằng một chiến dịch quân sự quy mô lớn có thể làm trật bánh những nỗ lực ngoại giao mong manh. Dù vậy, Israel vẫn kiên quyết, khẳng định sẽ không rút khỏi các khu vực đã chiếm được, ngay cả khi đạt được thỏa thuận ngừng bắn. Sự cứng rắn này không chỉ làm phức tạp thêm tình hình mà còn làm sâu sắc thêm rạn nứt với các đồng minh phương Tây, những người đang kêu gọi Israel kiềm chế để tránh thảm họa nhân đạo.
Trong khi đó, Hamas đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng chưa từng có. Theo tờ Al-Sharq Al-Awsat có trụ sở tại London, lực lượng quân sự của Hamas, đặc biệt là Lữ đoàn Izz ad-Din al-Qassam, đang cạn kiệt tài chính sau khi Israel cắt viện trợ nhân đạo vào Gaza từ tháng 3 năm 2025. Các chiến binh Hamas đã không được trả lương trong gần ba tháng, và tổ chức này buộc phải vật lộn để mua thiết bị quân sự. Ngay cả các nhân viên chính quyền Palestine liên quan đến Hamas cũng chỉ nhận được mức lương ít ỏi 900 shekel mỗi tháng. Sự sụp đổ tài chính này, kết hợp với các cuộc không kích không ngừng của IDF, đã làm lung lay cấu trúc quân sự của Hamas, đặc biệt ở phía bắc và nam Gaza. Hơn nữa, sự ủng hộ của người dân đối với Hamas đang giảm mạnh. Cuối tháng 3, hàng trăm người dân Gaza đã xuống đường tại Beit Lahiya, giương cờ trắng, kêu gọi chấm dứt sự cai trị của Hamas và yêu cầu thả các con tin Israel. Những tiếng nói phản đối này là minh chứng cho sự rạn nứt ngày càng lớn trong nội bộ Palestine.
Xa hơn về phía bắc, Syria tiếp tục là một điểm nóng khác. Một cuộc đột kích bí ẩn bằng trực thăng vào ngày 25 tháng 5 tại khu phức hợp gần thị trấn Ankama, tỉnh Homs, đã làm dấy lên những đồn đoán về sự can thiệp của các thế lực nước ngoài. Các nhà hoạt động Syria cho biết một lực lượng không xác định đã tấn công khu vực này, bắt giữ hoặc tiêu diệt một người đàn ông trước khi phá hủy khu phức hợp và rút lui. Dù Mỹ từng thực hiện các cuộc đột kích tương tự nhằm vào các thủ lĩnh Nhà nước Hồi giáo (IS), như chiến dịch tiêu diệt Abu Bakr al-Baghdadi năm 2019, nhưng lần này, không có bằng chứng rõ ràng về sự tham gia của Washington. Cuộc đột kích này diễn ra trong bối cảnh Thổ Nhĩ Kỳ đang ráo riết thúc đẩy kế hoạch thiết lập các căn cứ quân sự tại Syria, với mục tiêu hỗ trợ chính phủ lâm thời do phe Hồi giáo lãnh đạo. Ankara, dưới sự chỉ đạo của Tổng thống Recep Tayyip Erdogan, không giấu giếm tham vọng mở rộng ảnh hưởng tại khu vực, bất chấp sự phản đối từ Israel. Tuy nhiên, căng thẳng giữa hai bên đã phần nào dịu bớt sau các cuộc đàm phán bí mật do Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Azerbaijan làm trung gian.
Trong khi đó, tại bàn đàm phán hạt nhân, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rằng Washington đang đạt được những bước tiến đáng kể trong các cuộc thảo luận với Iran. Phát biểu tại sân bay Morristown, New Jersey, ông Trump khẳng định: “Chúng ta sẽ sớm có tin tốt về Iran.” Các cuộc đàm phán, diễn ra tại Rome vào cuối tuần trước, là một phần trong nỗ lực của Mỹ nhằm ngăn Tehran phát triển vũ khí hạt nhân. Tuy nhiên, Iran vẫn giữ lập trường cứng rắn, với Bộ trưởng Ngoại giao Abbas Araghchi nhấn mạnh rằng nước này sẽ không từ bỏ quyền hạt nhân của mình. Sự đối đầu này, cùng với những động thái quân sự ở Gaza và Syria, cho thấy Trung Đông đang đứng trước một ngã rẽ lịch sử, nơi hòa bình dường như vẫn là một giấc mơ xa vời.
Trong bối cảnh đó, các cuộc tấn công bằng tên lửa siêu thanh của lực lượng Houthi từ Yemen nhắm vào sân bay Ben Gurion của Israel càng làm gia tăng căng thẳng. Dù bị đánh chặn, những vụ tấn công này là lời cảnh báo rõ ràng rằng xung đột tại Gaza không chỉ giới hạn trong phạm vi Palestine mà đang lan rộng, kéo theo sự tham gia của các lực lượng khu vực khác. Houthi tuyên bố sẽ tiếp tục các cuộc tấn công cho đến khi Israel chấm dứt chiến dịch tại Gaza và dỡ bỏ phong tỏa. Những diễn biến này không chỉ làm phức tạp thêm tình hình mà còn đặt ra câu hỏi về khả năng đạt được một giải pháp ngoại giao trong tương lai gần.
Trung Đông hôm nay là một lò lửa, nơi các toan tính chiến lược, tham vọng lãnh thổ và những cuộc khủng hoảng nhân đạo đan xen. Từ Gaza, nơi Hamas đang lung lay trước sức ép quân sự và tài chính, đến Syria, nơi các thế lực quốc tế tranh giành ảnh hưởng, và bàn đàm phán hạt nhân với Iran, mỗi diễn biến đều mang trong mình nguy cơ làm bùng nổ một cuộc xung đột lớn hơn. Thế giới đang nín thở dõi theo, khi số phận của hàng triệu con người đang bị treo lơ lửng giữa lằn ranh của chiến tranh và hòa bình.