.png)
.png)
Ngày 25 tháng 5 năm 2025, thế giới đứng trước lằn ranh của một cuộc xung đột chưa từng có khi căng thẳng ở Trung Đông leo thang đến mức báo động. Israel, Iran và Mỹ, ba thế lực định hình địa chính trị khu vực, đang bị cuốn vào một vòng xoáy nguy hiểm của những lời đe dọa, hành động quân sự và sức mạnh hạt nhân. Từ các cuộc không kích chính xác của Israel tại Gaza đến lời cảnh báo đanh thép từ Tehran và màn phô diễn tên lửa hạt nhân của Mỹ, mọi diễn biến đều như đổ thêm dầu vào ngọn lửa sẵn sàng bùng cháy. Trong bối cảnh này, thế giới nín thở dõi theo từng động thái, khi một sai lầm nhỏ cũng có thể đẩy cả khu vực vào lằn ranh của thảm họa.
Tại Jerusalem, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu không ngần ngại tung ra những lời chỉ trích sắc bén nhắm vào các đồng minh phương Tây, đặc biệt là Anh, Pháp và Canada. Ông cáo buộc các quốc gia này gián tiếp khuyến khích các nhóm chiến binh Palestine, cụ thể là Hamas, thông qua những chính sách mà ông gọi là “mềm mỏng đến mức nguy hiểm”. Phát biểu tại một cuộc họp báo, Netanyahu tuyên bố: “Các người đang đứng sai phía của nhân loại, sai phía của lịch sử.” Lời lẽ mạnh mẽ này không chỉ phản ánh sự bất mãn của Israel trước áp lực quốc tế về cuộc chiến ở Gaza mà còn là một thông điệp cảnh báo rằng Israel sẽ không khoan nhượng trước bất kỳ mối đe dọa nào, dù là từ đối thủ hay đồng minh.
Hành động quân sự của Israel nhanh chóng theo sau những lời nói cứng rắn. Đêm thứ Năm, không quân Israel đã tiến hành một cuộc không kích chính xác vào văn phòng đổi tiền Al-Ansa ở thành phố Gaza, nơi được cho là trung tâm tài chính của Hamas. Theo quân đội Israel (IDF), cơ sở này từ lâu đã chuyển hàng chục triệu đô la để hỗ trợ các hoạt động khủng bố của Hamas và Jihad Hồi giáo Palestine. Văn phòng này, từng hoạt động dưới tên Dubai trước khi đổi thành Al-Ansa vào năm 2022, đã bị Bộ Quốc phòng Israel liệt vào danh sách tài trợ khủng bố. Một nhân viên chủ chốt của Al-Ansa đã bị tiêu diệt vào tháng 8 năm 2024, nhưng các hoạt động tài chính tại đây vẫn không dừng lại. Cuộc tấn công mới nhất, được phối hợp với cơ quan an ninh Shin Bet, là một phần trong chiến lược của Israel nhằm triệt phá cơ sở hạ tầng tài chính của các nhóm chiến binh, làm suy yếu khả năng hoạt động của chúng trong bối cảnh xung đột kéo dài.
Trong khi đó, tại Tehran, không khí căng thẳng không kém phần ngột ngạt. Iran, quốc gia đang đối mặt với áp lực quốc tế về chương trình hạt nhân của mình, đã đáp trả bằng những lời lẽ gay gắt nhắm vào Tổng thống Mỹ Donald Trump. Giáo sĩ cấp cao Ahmad Khatami, một nhân vật có ảnh hưởng trong chính quyền Iran, gọi Trump là “kẻ điên” và cáo buộc ông sử dụng chiến thuật chiến tranh tâm lý để đe dọa các quốc gia khác. “Trump tự coi mình là một kẻ điên để các quốc gia phải sợ hãi, nhưng người dân Iran không bao giờ cúi đầu trước nỗi sợ,” Khatami tuyên bố trong một bài phát biểu được phát trên truyền hình nhà nước. Lời công kích này được đưa ra trong bối cảnh các cuộc đàm phán hạt nhân giữa Iran và Mỹ, với Oman làm trung gian, đang bước vào giai đoạn quyết định tại Rome.
Iran, vốn kiên định với lập trường rằng chương trình hạt nhân của mình chỉ phục vụ mục đích hòa bình, đã bác bỏ yêu cầu của Mỹ về việc ngừng hoàn toàn hoạt động làm giàu uranium. Ngoại trưởng Iran Hossein Amirabdollahian nhấn mạnh: “Không có làm giàu uranium, sẽ không có thỏa thuận.” Tuy nhiên, Washington duy trì “lằn ranh đỏ” rõ ràng, với đặc phái viên Mỹ tuyên bố rằng bất kỳ khả năng làm giàu uranium nào, dù chỉ 1%, cũng là không thể chấp nhận được. Sự bất đồng này, cùng với sự ngờ vực sâu sắc giữa hai bên, khiến các cuộc đàm phán trở thành một cuộc đấu trí căng thẳng, nơi mỗi bên đều cố gắng áp đặt ý chí của mình.
Tình hình trở nên nghiêm trọng hơn khi Iran công khai cảnh báo về khả năng Israel tấn công các cơ sở hạt nhân của mình. Trong một bức thư gửi Tổng Thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres, Chủ tịch Hội đồng Bảo an và Tổng Giám đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) Rafael Grossi, Ngoại trưởng Amirabdollahian tuyên bố Iran sẽ thực hiện “các biện pháp đặc biệt” để bảo vệ các cơ sở hạt nhân của mình. Bức thư trích dẫn một báo cáo của CNN, trong đó các quan chức Mỹ tiết lộ rằng Israel đang chuẩn bị cho một cuộc tấn công tiềm tàng vào các cơ sở hạt nhân của Iran nếu các cuộc đàm phán hạt nhân thất bại hoặc nếu Mỹ đạt được một thỏa thuận mà Israel coi là bất lợi. “Bất kỳ hành động phiêu lưu nào của Israel sẽ đối mặt với phản ứng quyết liệt,” Amirabdollahian cảnh báo, đồng thời khẳng định rằng Mỹ cũng sẽ phải chịu trách nhiệm pháp lý nếu Israel tấn công.
Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, Mỹ đã gửi một thông điệp mạnh mẽ đến Iran, Nga và Trung Quốc thông qua vụ phóng thử tên lửa đạn đạo xuyên lục địa Minuteman III vào ngày 21 tháng 5. Được phóng từ căn cứ không quân Vandenberg ở California, tên lửa này, mang đầu đạn giả định, đã bay 6.800 km với tốc độ hơn 24.000 km/h, hướng tới một mục tiêu ở quần đảo Marshall. Tướng Thomas Bussiere, Tư lệnh Bộ Tư lệnh Tấn công Toàn cầu của Không quân Mỹ, nhấn mạnh rằng vụ thử nghiệm này là minh chứng cho “sức mạnh răn đe hạt nhân” và sự sẵn sàng chiến đấu của Mỹ. Minuteman III, với khả năng mang tối đa ba đầu đạn hạt nhân có sức công phá gấp 31 lần quả bom nguyên tử thả xuống Hiroshima, là một trong những vũ khí đáng sợ nhất trong kho vũ khí của Mỹ. Tốc độ khủng khiếp và khả năng phóng đa đầu đạn phân hướng khiến nó gần như không thể bị đánh chặn, gửi đi một thông điệp rõ ràng: Mỹ sẽ không ngần ngại sử dụng sức mạnh để bảo vệ lợi ích của mình.
Trong khi đó, áp lực quốc tế đối với Israel ngày càng gia tăng. Những hình ảnh về sự tàn phá và nạn đói ở Gaza đã làm dấy lên các cuộc biểu tình trên khắp thế giới, từ châu Âu đến Mỹ. Các quốc gia như Tây Ban Nha và Iceland đang dẫn đầu lời kêu gọi công nhận nhà nước Palestine, một động thái mà Netanyahu coi là “mối đe dọa trực tiếp” đối với an ninh của Israel. Vụ giết hại hai nhân viên đại sứ quán Israel tại Washington, do một kẻ tấn công hô vang khẩu hiệu “Giải phóng Palestine,” càng làm gia tăng sự lo ngại của Israel về làn sóng chống đối ngày càng mạnh mẽ. Netanyahu lập luận rằng một nhà nước Palestine sẽ là “mảnh đất màu mỡ cho khủng bố,” và ông cam kết sẽ tiếp tục các hành động quân sự để bảo vệ đất nước.
Tuy nhiên, Israel đang phải đối mặt với một thách thức lớn: làm thế nào để thuyết phục dư luận quốc tế rằng các hành động của mình là chính đáng. Cựu nhà ngoại giao Israel Yaki Dayan thừa nhận rằng việc thay đổi nhận thức của công chúng, đặc biệt là ở Mỹ và châu Âu, là “nhiệm vụ gần như bất khả thi.” Trong khi Israel xem cuộc chiến ở Gaza là một hành động tự vệ, phần còn lại của thế giới ngày càng nhìn nhận nó qua lăng kính của sự tàn phá nhân đạo. Lệnh bắt giữ của Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) đối với Netanyahu vì cáo buộc tội ác chiến tranh càng làm phức tạp thêm tình hình, đẩy Israel vào thế cô lập trên trường quốc tế.
Ở Tehran, các lãnh đạo Iran tiếp tục nhấn mạnh rằng chương trình hạt nhân của họ tuân thủ các nguyên tắc tôn giáo cấm phát triển vũ khí hạt nhân. Tuy nhiên, những lời đảm bảo này khó có thể xoa dịu lo ngại của Mỹ và Israel, đặc biệt khi Iran tiếp tục làm giàu uranium ở mức độ cao. Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei gọi yêu cầu của Mỹ về việc ngừng làm giàu uranium là “vô lý và quá đáng,” đồng thời bày tỏ sự nghi ngờ về khả năng đạt được một thỏa thuận hạt nhân mới. Trong khi đó, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cảnh báo rằng bất kỳ cuộc tấn công nào của Israel sẽ dẫn đến “phản ứng tàn khốc và không do dự.”
Khi các cuộc đàm phán hạt nhân tại Rome tiếp tục, thế giới đang đứng trước một ngã rẽ nguy hiểm. Một bên là Iran với quyết tâm bảo vệ chương trình hạt nhân của mình, một bên là Israel với lập trường không khoan nhượng, và Mỹ với sức mạnh quân sự sẵn sàng can thiệp. Mỗi động thái, mỗi tuyên bố đều như một quân cờ trong ván bài địa chính trị đầy rủi ro. Trong bối cảnh này, câu hỏi không chỉ là liệu các bên có thể đạt được một thỏa thuận hay không, mà còn là liệu thế giới có thể tránh được một cuộc xung đột có thể thay đổi hoàn toàn cục diện khu vực hay không.