Ngày 22 tháng 5 năm 2025, thủ đô Moscow của Nga chìm trong khói lửa và hỗn loạn khi hàng loạt máy bay không người lái (UAV) cảm tử bất ngờ tấn công, làm tê liệt hoàn toàn trung tâm quyền lực của Điện Kremlin. Ngành hàng không Nga sụp đổ, các sân bay lớn như Domodedovo, Sheremetyevo và Vnukovo phải đóng cửa khẩn cấp, hàng chục chuyến bay bị hủy, ảnh hưởng đến hơn 60.000 hành khách và gây thiệt hại hàng triệu đô la. Người dân Moscow, vốn quen với sự ổn định của một siêu cường, giờ đây hoảng loạn sơ tán xuống các hầm trú ẩn khi lệnh báo động đỏ được ban bố trên diện rộng. Những hình ảnh từ hiện trường cho thấy mảnh vỡ UAV rơi gần một trường mẫu giáo, một miệng hố khổng lồ do vụ nổ để lại, và những con đường tắc nghẽn bởi dòng người chạy trốn. Đây là cuộc tấn công lớn nhất vào lãnh thổ Nga kể từ đầu tháng, với ít nhất 232 UAV được ghi nhận, trong đó 159 chiếc tấn công vào ban đêm, biến Moscow thành chiến trường không khoan nhượng.
Cuộc tấn công này đánh dấu một bước ngoặt nguy hiểm trong cuộc xung đột Nga-Ukraine, khi Ukraine, bị dồn vào đường cùng bởi sự thất bại ngoại giao, đã chọn cách đáp trả bằng sức mạnh quân sự không khoan nhượng. Sau khi Tổng thống Nga Vladimir Putin thẳng thừng bác bỏ đề xuất ngừng bắn 30 ngày do Kyiv và các đồng minh châu Âu hậu thuẫn, Ukraine đã mở rộng chiến dịch tấn công UAV, không chỉ nhắm vào các cơ sở quân sự mà còn vào các mục tiêu chiến lược sâu trong lòng nước Nga. Các khu vực như Oryol, Kursk, Tula, Ryazan, Vladimir, Bryansk và Moscow liên tục hứng chịu các đợt không kích, với một nhà máy quốc phòng ở Oryol bị hư hại nặng nề. Những cuộc tấn công này không chỉ làm gián đoạn nhịp sống thường nhật mà còn phơi bày sự mong manh của cơ sở hạ tầng Nga trước chiến thuật hiện đại của Ukraine.
Trong khi Moscow rung chuyển, Điện Kremlin lại cố gắng che đậy thất bại bằng những tuyên truyền giả mạo. Các kênh quân sự Nga hôm 21 tháng 5 rầm rộ tuyên bố về một “cuộc đột phá không tưởng” tại vùng Donetsk, gần biên giới Novo-Nikolaevka. Tuy nhiên, những hình ảnh được công bố chỉ là một màn kịch vụng về: một nhóm lính Nga đứng cạnh một chiếc xe bán tải bị kẹt, được chụp ở một địa điểm hoàn toàn khác, cách mục tiêu tuyên truyền tới 3,5 km. Một quân nhân Ukraine, ẩn danh dưới biệt danh “BM Jman,” đã vạch trần sự dối trá này, khẳng định lực lượng Nga không thể giành được chỗ đứng tại khu vực này do địa hình bất lợi. Thực tế, nhóm lính Nga trong bức ảnh đã bị quân đội Ukraine tiêu diệt ngay sau đó, biến “chiến thắng” của Điện Kremlin thành một thất bại ê chề.
Tình hình càng trở nên căng thẳng khi một tướng Nga cấp cao, Trung tướng đã nghỉ hưu Gurulyov, công khai kêu gọi quân đội và người dân Nga chuẩn bị cho một cuộc chiến tranh quy mô lớn với châu Âu. Trong một phát biểu gây sốc, ông Gurulyov nhấn mạnh rằng Nga cần tái cấu trúc quân đội, hiện đại hóa vũ khí, và xây dựng hệ thống phòng thủ dân sự để đối phó với một cuộc xung đột mà ông dự đoán có thể xảy ra vào năm 2028. Ông trích dẫn các tuyên bố từ Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius và Thủ tướng Anh Keir Starmer, những người đã cảnh báo về nguy cơ chiến tranh với Nga trong tương lai gần. Đáng lo ngại hơn, Gurulyov từng đề xuất sử dụng vũ khí hạt nhân để tấn công cơ sở hạ tầng năng lượng của châu Âu, cụ thể là các cơ sở hydrocarbon tập trung dọc bờ biển Hà Lan, nhằm “đè bẹp” châu Âu trong một đòn phủ đầu. Lời kêu gọi chiến tranh của ông không chỉ làm rúng động NATO mà còn làm dấy lên câu hỏi về ý định thực sự của Điện Kremlin: liệu Nga có đang chuẩn bị cho một cuộc chiến lớn hơn, hay đây chỉ là đòn hù dọa để củng cố tinh thần trong nước?
Trong bối cảnh hỗn loạn ở Nga, châu Âu cũng đối mặt với những mối đe dọa trực tiếp. Quân đội Ba Lan đã truy đuổi một tàu chở dầu thuộc “hạm đội bóng tối” của Nga, được cho là đang vận chuyển dầu bất hợp pháp để lách các lệnh trừng phạt quốc tế. Con tàu này, bị phát hiện gần tuyến cáp ngầm nối Ba Lan và Thụy Điển, đã buộc phải đổi hướng sau sự can thiệp cứng rắn của Warsaw. Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk công khai chỉ trích hành vi đáng ngờ của Nga trên mạng xã hội X, nhấn mạnh rằng châu Âu sẽ không khoan nhượng trước các hành động phá hoại cơ sở hạ tầng quan trọng. Những sự kiện tương tự ở biển Baltic, bao gồm việc các tàu Nga làm hỏng hệ thống cáp thông tin liên lạc dưới nước, đã khiến Ủy ban châu Âu phải lên kế hoạch chi hàng trăm triệu euro để tăng cường an ninh cho các tuyến cáp ngầm.
Sự bất ổn này càng trở nên nghiêm trọng khi Tổng thống Mỹ Donald Trump, trong một động thái gây tranh cãi, dường như đang từ bỏ vai trò lãnh đạo của Washington trong cuộc xung đột. Chỉ 11 ngày trước, Trump từng khiến các đồng minh châu Âu hy vọng với lời kêu gọi ngừng bắn lâu dài và đe dọa áp đặt các lệnh trừng phạt mới lên Nga. Tuy nhiên, cuộc điện đàm kéo dài hai giờ với Putin vào ngày 19 tháng 5 đã làm tan biến những kỳ vọng đó. Trong một bài đăng trên mạng xã hội, Trump tuyên bố Ukraine và Nga sắp bắt đầu đối thoại mà không cần sự tham gia trực tiếp của Mỹ, một tuyên bố mơ hồ và thiếu cam kết. Các nguồn tin châu Âu tiết lộ rằng Trump không đưa ra bất kỳ tối hậu thư hay thời hạn cụ thể nào, thậm chí từ chối áp đặt thêm trừng phạt hay thúc đẩy lệnh ngừng bắn mà chính ông từng đề xuất. Một nhà lãnh đạo châu Âu giấu tên bày tỏ sự thất vọng sâu sắc, cho rằng Trump đang “tránh xa vai trò ngoại giao tích cực” và để Nga tự do hành động.
Hành động của Trump không chỉ làm lung lay niềm tin của các đồng minh NATO mà còn tạo cơ hội cho Putin tiếp tục chiến lược kéo dài xung đột. Tại một hội nghị ở Istanbul tuần trước, các nhà đàm phán Nga đã đưa ra những yêu sách bất khả thi, bao gồm việc quốc tế công nhận quyền kiểm soát của Moscow đối với bốn khu vực của Ukraine mà lực lượng Nga chưa chiếm đóng hoàn toàn. Christina Bila, đại diện của Quỹ Marshall tại Washington, nhận định rằng Putin đang “mua thời gian” để củng cố lực lượng, trong khi các giải pháp hòa bình ngày càng trở nên xa vời. Trump, với tuyên bố rằng xung đột này là “vấn đề của châu Âu,” dường như đang từ bỏ trách nhiệm của Mỹ trong việc kiềm chế tham vọng của Nga, một động thái bị chỉ trích là làm theo ý muốn của Điện Kremlin.
Trong bối cảnh đó, Ukraine vẫn kiên cường đáp trả. Các cuộc tấn công UAV không chỉ làm gián đoạn ngành hàng không Nga mà còn làm tê liệt thông tin liên lạc ở các khu vực như Moscow, Vladimir và Lipetsk. Chính quyền Nga buộc phải ngắt kết nối internet di động ở Lipetsk để đối phó với các cuộc không kích, một dấu hiệu cho thấy sự hoảng loạn trong nội bộ. Ukraine, với chiến thuật tấn công liên tục, đang gửi một thông điệp rõ ràng: nếu Điện Kremlin không sẵn sàng cho hòa bình, các mục tiêu chiến lược trong lãnh thổ Nga sẽ tiếp tục bị tấn công. Những cuộc tấn công này không chỉ gây thiệt hại vật chất mà còn làm lung lay niềm tin của người dân Nga vào khả năng bảo vệ của chính quyền Putin.
Cuộc khủng hoảng hiện tại là minh chứng cho sự thất bại của các nỗ lực ngoại giao và sự leo thang nguy hiểm của xung đột. Khi Moscow rung chuyển dưới làn sóng UAV và châu Âu chuẩn bị cho một cuộc chiến tiềm tàng, thế giới đang đứng trước ngã rẽ đầy bất ổn. Liệu Nga có thực sự sẵn sàng cho một cuộc chiến tranh toàn diện với phương Tây, hay đây chỉ là màn phô trương sức mạnh của một chế độ đang tuyệt vọng? Và khi Tổng thống Trump chọn đứng ngoài lằn ranh, ai sẽ là người định hình tương lai của cuộc xung đột này?
.png)