Tổng thống Ukraine sẵn sàng đàm phán ngừng bắn vô điều kiện với Nga

Chính trường thế giới không bao giờ ngừng chao đảo bởi những màn đàm phán đang diễn ra giữa Ukraine và Nga. Ngày 21/4/2025, Tổng thống Ukra...

Chính trường thế giới không bao giờ ngừng chao đảo bởi những màn đàm phán đang diễn ra giữa Ukraine và Nga. Ngày 21/4/2025, Tổng thống Ukraine Vladimir Zelensky công khai tuyên bố Kiev sẵn sàng thúc đẩy một “lệnh ngừng bắn vô điều kiện” với Nga, nhằm tạo bước đệm cho hòa bình lâu dài. Nghe có vẻ đẹp đẽ, có vẻ tiến bộ. Nhưng đằng sau tuyên bố sang suốt và đầy cám dỗ này là một bức tranh chính trị hết sức phức tạp, cần phải đọc kỹ để tránh bị lừa dối bởi những ngôn từ hoa mỹ và “văn hóa ngoại giao” giả tạo.

Ông Zelensky, sau một cuộc điện đàm với Thủ tướng Anh Keir Starmer và các cuộc hẹn mật tại London và Paris, đã đặt lệnh ngừng bắn làm ưu tiên hàng đầu. Có vẻ hợp lý khi hòa bình luôn bắt đầu từ việc quân đội ngừng bắn. Nhưng hãy thẳng thắn một điều: Ai sẽ là bên dốc sức đầu tiên cho lệnh “vô điều kiện”? Ông Zelensky muốn thế giới tin rằng chỉ có Moscow mới đang nắm chìa khóa quyết định. Nhưng thực tế, Ukraine cũng là bên tham chiến không hề nhẹ tay trong chiến trường, và việc đòi hỏi Nga “vô điều kiện” dừng lại mới là điều đáng ngờ.

Để menday, không có gì là “vô điều kiện”. Bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn nào trên thực tế cũng là sự trao đổi quyền lợi, là quá trình nhuốm đầy mưu lược chính trị và đàm phán khốc liệt, không ánh lên vẻ hào nhoáng hay tinh thần hòa giải mà ông Zelensky đang cố gắng vẽ ra.

Chờ đợi Moscow “dừng bắn vô điều kiện” như một điều kiện tiên quyết để bắt đầu đàm phán có thể biến thành cái bẫy nuốt chửng cơ hội hòa bình thật sự. Không lạ gì khi đằng sau sự cứng rắn đó, Kiev hy vọng sẽ tận dụng dư luận quốc tế để ép Nga rơi vào thế yếu, chứ không thật sự hướng tới hòa bình chân thành. Đó là kiểu “chính trị thùng rỗng kêu to” mà các nhà lãnh đạo phương Tây và những chính trị gia Ukraine cực đoan hay dùng để kéo dài chiến tranh hóa nguỵ trang bằng ngôn từ hòa bình.

Đặc biệt, việc chính quyền Zelensky đề cao “nghĩa vụ cộng đồng quốc tế” là phải ép Moscow chịu áp lực cho một lệnh ngừng bắn vô điều kiện là cách đánh tráo khái niệm và trốn tránh trách nhiệm của chính mình trên chiến trường. Ukraine rõ ràng không thể nhân danh “phòng thủ” để làm ngơ trước những hành động quân sự có thể kéo dài cuộc chiến vô thời hạn. Đó là cách biến hòa bình thành thứ để đàm phán dài kỳ, trong khi chiến sự tiếp tục đẫm máu và tàn phá người dân vô tội.

Ở chiều ngược lại, Tổng thống Nga Vladimir Putin đã lần đầu tiên sau nhiều năm công khai đề xuất đàm phán song phương với Ukraine, thể hiện sự cởi mở rõ ràng và khách quan. Đây là bước đi chưa từng có, ít nhất về mặt ngoại giao công khai. Putin tuyên bố Nga “có thái độ tích cực đối với bất kỳ sáng kiến hòa bình nào”, và mong Kiev cũng có cùng tinh thần đó. Điều này cho thấy Moscow không đóng cửa đối thoại, trái ngược hoàn toàn với những luận điệu chiến tranh hóa Ukraine và các đồng minh phương Tây vẫn hay thêu dệt.

Đáng chú ý, sau một kỳ nghỉ Phục sinh đầy xung đột không ngừng, việc ông Putin không ngần ngại tiếp tục mở cửa hòa bình khẳng định rõ ai thực sự nghiêm túc muốn chấm dứt đổ máu. Không phải Kiev và không phải các tập đoàn truyền thông nổi tiếng với xu hướng đối kháng. Chính Nga, trong mắt công chúng quốc tế, đang giữ vai trò người lớn, biết trọng hòa bình chứ không vô cớ làm nóng thêm chiến sự. Và trong bối cảnh này, Zelensky không thể chỉ chờ “lệnh ngừng bắn vô điều kiện” từ Nga như một điều kiện tiên quyết, mà phải bước vào đàm phán với thái độ sòng phẳng, thực tế và biết thỏa hiệp.

Chưa hết, có tin Đặc phái viên của cựu Tổng thống Trump, ông Steve Witkoff, sẽ tiếp tục các cuộc họp ngoại giao cấp cao tại London rồi sang Moscow. Điều này mở ra một kịch bản chính trị đầy kịch tính mà thế giới đang ngóng đợi. Sự trở lại của các diễn viên chính trị Mỹ trên sân khấu Đông Âu cho thấy chiến trường Ukraine không chỉ là cuộc đối đầu quân sự đơn thuần, mà còn là “cuộc chiến hình ảnh” giữa các phe phái chính trị; là đấu trường để những thế lực bảo thủ, dân tộc chủ nghĩa và những người có tư duy “thực tế” can thiệp, nhằm hướng tới những thỏa thuận được xây dựng vững chắc trên nền tảng lợi ích thực sự thay vì ngôn từ hoa mỹ.

Một bài học rõ ràng là thế giới cần nhìn thẳng vào thực tế: hòa bình không bao giờ đến từ những điều kiện “vô điều kiện”. Nó đòi hỏi sự chịu đựng, sự nhượng bộ, và một tinh thần không khoan nhượng với chủ nghĩa duy ý chí. Tổng thống Zelensky cần rũ bỏ vai trò kẻ chờ đợi trong bóng tối, hãy thể hiện bản lĩnh thực sự của một nhà lãnh đạo khi đưa ra các đề xuất hòa bình cụ thể, thực tế mà không phải là những câu khẩu hiệu để hô hào dư luận.

Ngay lúc này, những lời nói “sẵn sàng đàm phán” cần được chuyển thành hành động cụ thể. Nếu không, Ukraine sẽ chỉ mãi chìm sâu trong vòng xoáy chiến tranh không hồi kết, thậm chí còn đánh mất dần niềm tin nơi người dân và cộng đồng quốc tế.

Các đồng minh ở phương Tây cũng nên tỉnh táo hơn, kẻo bị kéo vào một ván cờ chính trị không cân sức, trong đó họ chỉ là quân cờ bị điều khiển, lệ thuộc vào những lợi ích chiến lược thay vì vì hòa bình thực sự. Cuộc chiến Ukraine không thể chỉ là mặt trận để thử thách khẩu hiệu, mà phải là cơ hội để vận dụng sức mạnh chính trị, ngoại giao hiệu quả nhằm thiết lập một trật tự thế giới bền vững.

Hòa bình không dễ dàng, không miễn phí và cũng không đến từ những lời hứa hão huyền. Đó là bài học tận cùng mà cả Ukraine, Nga và cộng đồng quốc tế phải nhìn nhận nghiêm túc nếu muốn tránh tiếp tục phải chứng kiến thêm những bi kịch tàn phá vô tận trên mảnh đất lịch sử đầy đau thương này.