Căng thẳng Mỹ-Iran leo thang khi Washington nhắm vào pháo đài hạt nhân ngầm dưới lòng núi của Tehran

Căng thẳng Mỹ-Iran leo thang khi Washington nhắm vào pháo đài hạt nhân ngầm dưới lòng núi của Tehran

Tổng thống Donald Trump cảnh báo sẽ tấn công căn cứ hạt nhân ngầm sâu 100 mét của Iran trong bối cảnh eo biển Hormuz bị phong tỏa.


Tình hình địa chính trị tại Trung Đông đang rơi vào trạng thái cực kỳ căng thẳng khi những bất đồng giữa Washington và Tehran đạt đến một đỉnh điểm mới đầy nguy hiểm. Trong bối cảnh Iran không ngừng gia tăng các hoạt động mang tính khiêu khích và thiết lập thế phong tỏa tại eo biển Hormuz, tuyến đường hàng hải huyết mạch của năng lượng toàn cầu, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã đưa ra những lời cảnh báo đanh thép hướng trực tiếp đến các cơ sở hạt nhân tối mật của quốc gia Hồi giáo này. Trọng tâm của sự chú ý từ giới quân sự toàn cầu hiện đang đổ dồn vào một công trình quân sự khổng lồ được xây dựng sâu dưới lòng đất, thường được biết đến với tên gọi cơ sở bên trong Núi Pickaxe. Đây được coi là pháo đài hạt nhân kiên cố nhất của Iran, được thiết kế đặc biệt để chống chọi lại những cuộc không kích dữ dội nhất từ các đối thủ phương Tây.

Nằm sâu gần 100 mét dưới những lớp đá cứng của dãy núi gần tổ hợp hạt nhân lớn Natanz, cơ sở mới tại Núi Pickaxe đại diện cho một bước tiến chiến lược lớn của Iran trong việc bảo vệ chương trình làm giàu uranium của mình. Các bức ảnh vệ tinh được thu thập và phân tích trong thời gian qua cho thấy quy mô xây dựng khổng lồ tại địa điểm này, với các lối vào đường hầm kiên cố dẫn sâu vào lòng núi đá. Tehran đã đổ hàng triệu tấn bê tông cốt thép nhằm tạo ra một lá chắn không thể xuyên thủng, biến nơi đây thành một khu vực biệt lập, gần như thách thức mọi nỗ lực trinh sát và tấn công thông thường từ bên ngoài. Đối với giới chức quân sự Iran, sự tồn tại của cơ sở ngầm sâu này là một cam kết đảm bảo rằng chương trình hạt nhân của họ sẽ tiếp tục vận hành ngay cả khi phải đối mặt với một cuộc chiến tranh tổng lực.

Tuy nhiên, những bước đi quyết liệt của Iran tại eo biển Hormuz đã khiến sự kiên nhẫn của Washington cạn kiệt. Việc Tehran đe dọa đóng cửa eo biển này, kết hợp với các vụ nổ mìn nhằm vào tàu chở dầu thương mại trong khu vực, đã buộc chính quyền của Tổng thống Donald Trump phải cân nhắc các biện pháp can thiệp quân sự trực tiếp. Tổng thống Trump đã tuyên bố rõ ràng rằng quân đội Hoa Kỳ sẵn sàng hành động để bảo vệ tự do hàng hải và ngăn chặn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân bằng mọi giá. Lời cảnh báo này không chỉ dừng lại ở những tuyên bố ngoại giao thông thường mà được hậu thuẫn bởi các kế hoạch tác chiến chi tiết, nhắm thẳng vào các mắt xích yếu nhất và cả những pháo đài kiên cố nhất của đối phương.

Trong số các quan chức quốc phòng Mỹ bày tỏ sự tự tin về khả năng chế ngự các hầm ngầm của Iran, ông Pete Hegseth đã khẳng định rằng Hoa Kỳ sở hữu những vũ khí chuyên dụng có khả năng phá hủy các mục tiêu kiên cố nhất. Khả năng răn đe này chủ yếu dựa vào siêu bom xuyên bê tông GBU-57, còn được gọi là Vũ khí thâm nhập mặt đất khổng lồ. Với trọng lượng lên tới 30.000 pound, GBU-57 là loại bom phi hạt nhân lớn nhất trong kho vũ khí của Không quân Mỹ, được thiết kế đặc biệt để xuyên qua các lớp đất đá và bê tông dày trước khi kích nổ đầu đạn khổng lồ bên trong lòng đất nhằm tạo ra sức công phá hủy diệt từ bên trong.

Để triển khai một loại vũ khí có kích thước khổng lồ như GBU-57, quân đội Mỹ phải sử dụng các máy bay ném bom chiến lược tàng hình như B-2 Spirit. Khả năng tàng hình vượt trội cho phép các máy bay này xâm nhập sâu vào không phận được bảo vệ nghiêm ngặt của Iran mà không bị các hệ thống phòng không S-300 hay các radar cảnh giới phát hiện sớm. Mỗi chiếc B-2 có thể mang theo tối đa hai quả siêu bom này, sẵn sàng trút hỏa lực hủy diệt xuống các tọa độ đã được định vị sẵn bằng định vị vệ tinh kết hợp với hệ thống dẫn đường quán tính chính xác cao.

Mặc dù sức mạnh của siêu bom GBU-57 là không thể phủ nhận, các chuyên gia quân sự vẫn hoài nghi về khả năng thâm nhập trực tiếp của nó đối với một cơ sở nằm sâu tới 100 mét như tại Núi Pickaxe. Trên lý thuyết, loại bom buster này có giới hạn thâm nhập tối đa khoảng 60 mét trong điều kiện địa chất thông thường hoặc bê tông gia cố tiêu chuẩn. Khoảng cách 40 mét còn lại tạo ra một thách thức kỹ thuật lớn đối với kế hoạch không kích trực diện của Mỹ. Nếu chỉ dựa vào việc ném bom trực tiếp lên đỉnh núi, các lực lượng không quân có thể không tiêu diệt được hoàn toàn các máy ly tâm làm giàu uranium nằm sâu dưới đáy pháo đài.

Chính vì lý do này, các nhà hoạch định chiến lược quân sự của Mỹ đã xây dựng một phương án tiếp cận thay thế đầy hiệu quả. Thay vì cố gắng xuyên thủng lớp đá dày 100 mét bằng lực nổ thuần túy, quân đội Mỹ có thể tập trung hỏa lực vào các lối vào hầm và hệ thống thông gió của Núi Pickaxe. Mọi cơ sở ngầm, dù kiên cố đến đâu, cũng không thể hoạt động độc lập mà không có sự lưu thông của không khí và dòng người, thiết bị ra vào liên tục. Bằng cách sử dụng các vũ khí dẫn đường chính xác cao để phá hủy các cửa hầm chính, đánh sập các cầu dẫn và bịt kín các giếng thông gió, Mỹ có thể cô lập hoàn toàn pháo đài này. Nhân sự bên trong sẽ bị mắc kẹt, nguồn cung cấp oxy bị cắt đứt và các hệ thống phát điện sẽ ngừng hoạt động do thiếu không khí, biến cơ sở hạt nhân triệu đô này thành một ngôi mộ bê tông vô dụng mà không cần phải phá hủy trực tiếp các phòng chứa máy ly tâm.

Bên cạnh cơ sở tại Núi Pickaxe, bản đồ hạt nhân của Iran còn bao gồm nhiều địa điểm chiến lược khác như Isfahan và Fordow. Fordow cũng là một cơ sở được xây dựng sâu trong lòng núi đá vôi gần thành phố Qom, được thiết kế để chống lại các cuộc tấn công từ trên không. Sự phân tán và kiên cố hóa các cơ sở này cho thấy Iran đã chuẩn bị rất kỹ lưỡng cho kịch bản bị tấn công phủ đầu. Dẫu vậy, việc tập trung vào Núi Pickaxe lần này thể hiện quyết tâm của Tổng thống Donald Trump trong việc triệt hạ biểu tượng mới nhất và tiên tiến nhất trong chương trình hạt nhân của Tehran, đồng thời gửi một thông điệp răn đe mạnh mẽ tới giới lãnh đạo nước này.

Quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc có tiến hành một cuộc tấn công quân sự quy mô lớn hay không vẫn phụ thuộc rất lớn vào những chuyển động tiếp theo của Iran trên thực địa. Nếu Tehran tiếp tục các hành vi quấy rối an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz hoặc đẩy nhanh tốc độ làm giàu uranium vượt qua các giới hạn đỏ, một chiến dịch không kích do các máy bay ném bom tàng hình dẫn đầu có thể sẽ được kích hoạt. Trận chiến giành quyền kiểm soát an ninh năng lượng thế giới và ngăn chặn phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt đang bước vào một giai đoạn nguy hiểm mới, nơi mà các tính toán sai lầm của bất kỳ bên nào cũng có thể châm ngòi cho một cuộc xung đột toàn diện ở Trung Đông.